Skýrari reglur um dreifbýlisgjaldskrá raforku

Jóhann Páll Jóhannsson, umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra, hefur undirritað reglugerð um breytingu á reglugerð nr. 1040/2005, um framkvæmd raforkulaga. Breytingin snýr að skilyrðum þess að dreifiveitum sé heimilt að beita sérstakri dreifbýlisgjaldskrá. Slík gjaldskrá getur falið í sér hærri kostnað fyrir notendur og á að mæta aðstæðum þar sem dreifing raforku er sannanlega kostnaðarsamari en í þéttbýli.

Hingað til hefur við framkvæmd reglnanna verið stuðst við föst viðmið, meðal annars um íbúafjölda og fjarlægðir milli húsa samkvæmt viðmiðum Hagstofu Íslands. Sveitarfélög og fleiri hafa bent á að þessi framkvæmd geti leitt til þess að iðnaðar- og athafnasvæði í jaðri þéttbýlis falli undir dreifbýlisgjaldskrá, þrátt fyrir að raunverulegur kostnaður við dreifingu raforku þangað sé ekki endilega meiri en innan þéttbýlis. Afleiðingin getur verið hærri raforkukostnaður fyrir fyrirtæki á skipulögðum atvinnusvæðum án þess að hærri dreifikostnaður réttlæti það, sem getur hamlað atvinnuuppbyggingu á landsbyggðinni.

Með reglugerðarbreytingunni er horfið frá því að slík föst viðmið ráði úrslitum. Í staðinn þurfa dreifiveitur að leggja fram gögn sem sýna fram á sannanlegan kostnaðarauka á tilteknu svæði. Við mat Raforkueftirlitsins verður meðal annars litið til kostnaðargreiningar, landfræðilegrar afmörkunar, landnotkunar samkvæmt skipulagi, byggðaeinkenna og raforkunotkunar.

Breytingin verður jafnframt að skoðast í samhengi við nýsamþykkt lög um breytingu á lögum um jöfnun kostnaðar við dreifingu raforku sem fela í sér stóraukna jöfnun milli svæða. Þegar umfang jöfnunar er aukið skiptir máli að jöfnunarkerfið taki mið af raunverulegum kostnaði dreifiveitna og jöfnunarframlög renni þangað sem dreifikostnaður er sannanlega meiri en annars staðar.  

Í samráðsgátt bárust meðal annars ábendingar um að brottfall fastra tölulegra viðmiða kynni að draga úr fyrirsjáanleika við framkvæmd reglna um dreifbýlisgjaldskrár. Brugðist hefur verið við þessum athugasemdum með því að skýra nánar í endanlegum texta reglugerðarinnar hvaða gögn skuli fylgja umsókn auk þess sem kveðið er á um að áhrif af skiptingu gjaldskrár á tekjumörk, eignagrunn og gjaldskrár skuli gerð upp og liggja fyrir áður en sérstök dreifbýlisgjaldskrá tekur gildi.