NOTE: This article is more than 5 years old.

25 september 2003

/

Greiðsluafkoma ríkissjóðs janúar-ágúst 2003. Greinargerð: 25. september 2003

Greiðsluafkoma ríkissjóðs janúar-ágúst 2003 (PDF 150K)

Nú liggja fyrir tölur um greiðsluafkomu ríkissjóðs fyrir fyrstu átta mánuði ársins. Þessar tölur sýna sjóðhreyfingar og eru því ekki samanburðarhæfar við ríkisreikning eða fjárlög ársins sem eru sett fram á rekstrargrunni.

Handbært fé frá rekstri var neikvætt um 18,3 milljarða króna, samanborið við 16,3 milljarða neikvæða stöðu á sama tíma í fyrra. Fjármunahreyfingar voru hins vegar jákvæðar um 17 milljarða króna í ár sem er tæpum 10 milljörðum betri staða en í fyrra. Jákvæðari staða skýrist nær alfarið af sölu á hlutabréfum ríkisins í Landsbanka Íslands, Búnaðarbanka Íslands og Íslenskum aðalverktökum. Lánsfjárþörf ríkissjóðs á fyrstu átta mánuðum ársins 2003 nam 1,3 milljörðum króna samanborið við 9,2 milljarða króna á sama tíma í fyrra.

Heildartekjur ríkissjóðs námu um 170,7 milljörðum króna og hækkuðu um rúmlega 18 milljarða króna frá sama tíma í fyrra, eða um 11,8%. Skýringin á þessum mismun felst fyrst og fremst í auknum tekjum af sölu hlutabréfa ríkisins í viðskiptabönkunum. Skatttekjur ríkissjóðs námu 146,8 milljörðum króna og hækkuðu um 5,8% frá árinu á undan sem jafngildir um 3,8% raunhækkun. Innheimtir tekjuskattar einstaklinga námu um 34,5 milljörðum króna og hækkuðu um 3,9% frá fyrra ári. Innheimta tryggingargjalda nam um 16,5 milljörðum króna og jókst því einnig verulega eða um 10% á milli ára. Þessi aukna innheimta af tekjuskatti einstaklinga og tryggingagjalds endurspeglar hækkun launa, en launavísitala Hagstofunnar hækkaði um 6,5% á sama tíma, auk þess sem hækkun tryggingagjaldsins, um S%, tók gildi í byrjun þessa árs. Innheimta eignaskatta lækkaði hins vegar um 15,5% á milli ára og nam tæpum 5,4 milljörðum króna, enda voru bæði eignaskattar einstaklinga og fyrirtækja lækkaðir um helming á þessu tímabili. Af öðrum tekjuliðum ríkissjóðs má nefna að um 9% aukning var í innheimtu tekna af virðisaukaskatti. Veruleg aukning var í innheimtu vörugjalda af ökutækjum eða um 54,6% frá fyrra ári, sem stafar fyrst og fremst af auknum innflutningi bifreiða. Auk þess sem innheimta tekna af áfengis- og tóbaksgjaldi jókst um 18,9%, en um þriðjung þeirrar aukningar má rekja til hækkunar á áfengisgjaldi af sterku áfengi og tóbaksgjaldi. Að öllu samanlögðu benda innheimtutölur í ágúst til þess að almenn umsvif í efnahagslífinu séu enn meiri en gert var ráð fyrir í síðustu þjóðhagsspá fjármálaráðuneytisins frá apríl sl.

Greidd gjöld nema 176,9 milljörðum króna og hækka um 11,1 milljarð milli ára. Þar vega tveir málaflokkar þyngst. Greiðslur til almannatrygginga hækka um 5,1 milljarð og til heilbrigðsmála um 4,4 milljarða króna. Innan almannatrygginga munar mestu um 2,6 milljarða hækkun elllilífeyris og örorkubóta, auk þess sem atvinnuleysibætur hækka um 0,9 milljarða, eða um 40% sem er hlutfallslega mesta einstaka hækkunin milli ára. Innan heilbrigðismála munar mestu um 3,1 milljarðs króna hækkun til sjúkrahúsa og öldrunarstofnana. Greiðslur til Vegagerðarinnar hækka um 2,5 milljarða og til framhalds- og háskóla um tæpan milljarð. Á móti vega 3,6 milljarða lækkun vaxtagreiðslna, einkum þar sem stór flokkur spariskírteina var á gjalddaga í apríl 2002, auk þess sem greiðslur til reksturs stjórnsýslunnar lækka um S milljarð króna og sambærileg lækkun er á framlögum til flugmála. Aðrar breytingar milli ára eru minni.




Greiðsluafkoma ríkissjóðs janúar-ágúst
(Í milljónum króna)

1999

2000

2001

2002

2003
Innheimtar tekjur..................................
121.747

134.279

142.945

152.633

170.668
- Söluhagn. af hlutabr. og eignahl…
-395

0

3

-3.175

-12.059
Greidd gjöld..........................................
114.451

127.215

149.841

165.773

176.919
Handbært fé frá rekstri.....................
6.902

7.064

-6.897

-16.314

-18.309
Fjármunahreyfingar............................
1.176

1.456

-1.269

7.094

16.982
Hreinn lánsfjárjöfnuður....................
8.078

8.520

-8.168

-9.220

-1.327
Afborganir lána.................................
-18.324

-28.471

-22.159

-22.122

-18.437
Innanlands......................................
-8.653

-14.981

-7.406

-10.067

-6.028
Erlendis...........................................
-9.671

-13.490

-14.753

-12.055

-12.409
Greiðslur til LSR og LH....................
-1.084

-4.000

-10.000

-6.000

-5.000
Lánsfjárjöfnuður. brúttó..................
-11.330

-23.948

-40.328

-37.343

-24.764
Lántökur..............................................
9.915

24.973

36.233

32.171

21.828
Innanlands.......................................
811

2.981

11.406

9.287

20.095
Erlendis............................................
9.104

21.992

24.827

22.884

1.733
Greiðsluafkoma ríkissjóðs.............
-1.414

1.022

-4.092

-5.172

-2.936


Lánamál. Lántökur námu 21,8 milljörðum króna en afborganir voru 18,4 milljarðar. Erlend skammtímalán voru greidd niður um 12,4 milljarða króna og spariskírteini um 4,8 milljarða. Á móti vegur aukin lántaka í innlendum skammtímalánum. eða um 20 milljarða króna. Þá voru greiddir 5 milljarðar króna til Lífeyrissjóðs starfsmanna ríkisins í því skyni að lækka framtíðarskuldbindingar ríkissjóðs.



Tekjur ríkissjóðs janúar-ágúst
(Í milljónum króna)
Breyting frá fyrra ári. %

2001

2002

2003

2000

2001

2002

2003
Skatttekjur í heild............................... 132.825 138.709 146.806
11,0

6,1

4,4

5,8
Skattar á tekjur og hagnað.............
41.911

43.778

44.303

18,6

19,9

4,5

1,2
Tekjuskattur einstaklinga.................
30.081

33.201

34.511

14,1

15,2

10,4

3,9
Tekjuskattur lögaðila.......................
6.663

3.961

2.911

21,0

35,9

-40,6

-26,5
Skattur á fjármagnstekjur................
5.167

6.616

6.881

55,5

31,4

28,0

4,0
Tryggingagjöld.................................
13.861

15.018

16.516

8,4

10,5

9,2

10,0
Eignarskattar....................................
6.529

6.346

5.364

12,6

11,7

-2,8

-15,5
Skattar á vöru og þjónustu..............
70.249

73.153

80.306

8,0

-2,0

4,1

9,8
Virðisaukaskattur.............................
45.233

48.416

52.752

10,5

-0,6

7,0

9,0
Aðrir óbeinir skattar..........................
25.017

24.736

27.553

4,0

-4,4

-1,1

11,4
Þar af:
Vörugjöld af ökutækjum................
2.172

1.951

3.017

-11,3

-41,1

-10,2

54,6
Vörugjöld af bensíni......................
4.951

4.802

4.742

10,9

-4,8

-3,0

-1,2
Þungaskattur.................................
3.605

3.524

3.596

15,2

9,4

-2,2

2,0
Áfengisgjald og tóbaksgjald..........
5.550

5.654

6.724

5,7

-4,6

1,9

18,9
Annað............................................
8.739

8.801

9.475

2,6

7,0

0,7

7,7
Aðrir skattar........................................
275

415

317

6,2

32,9

6,5

-23,6
Aðrar tekjur.........................................
10.121

13.924

23.862

1,3

11,7

37,6

71,4
Tekjur alls...........................................
142.945

152.633

170.668

10,3

6,5

6,8

11,8



Gjöld ríkissjóðs janúar-ágúst
(Í milljónum króna)

Breyting frá fyrra ári. %

2001

2002

2003

2000

2001

2002

2003
Almenn mál........................................
14.893

17.881

17.881

14,9

3,3

20,1

0,0
Almenn opinber mál.........................
8.663

10.336

9.890

14,4

7,5

19,3

-4,3
Löggæsla og öryggismál..................
6.233

7.545

7.991

15,5

-2,0

21,0

5,9
Félagsmál..........................................
89.790

101.101

112.439

6,2

18,0

12,6

11,2
Þar af: Fræðslu- og menningarmál.....
19.349

21.666

23.090

8,7

16,1

12,0

6,6
Heilbrigðismál..........................
35.662

40.658

45.087

6,6

16,6

14,0

10,9
Almannatryggingamál..............
29.695

32.943

37.767

2,8

21,7

10,9

14,6
Atvinnumál........................................
23.369

23.988

26.321

5,4

21,7

2,6

9,7
Þar af: Landbúnaðarmál.....................
7.285

7.212

7.233

1,7

24,7

-1,0

0,3
Samgöngumál..........................
10.237

10.860

12.668

8,1

22,0

6,1

16,6
Vaxtagreiðslur...................................
14.765

15.526

11.920

50,2

14,1

5,2

-23,2
Aðrar greiðslur..................................
7.023

7.276

8.358

34,3

54,1

3,6

14,9
Greiðslur alls.....................................
149.841

165.773

176.919

11,2

17,8

10,6

6,7