Úrskurður nr. 393/2024

Hinn 15. apríl 2024 er kveðinn upp svohljóðandi

úrskurður nr. 393/2024

í stjórnsýslumáli nr. KNU24040025

Kæra [...]

á ákvörðun

Útlendingastofnunar

I. Kröfur, kærufrestir og kæruheimild

Hinn 28. mars 2024 kærði [...], fd. [...], ríkisborgari Indlands (hér eftir kærandi), ákvörðun Útlendingastofnunar, dags. 22. mars 2024, um að synja honum um vegabréfsáritun til Íslands.

Af kæru má ráða að kærandi krefjist þess að ákvörðun Útlendingastofnunar verði felld úr gildi og fallist verði á beiðni hans um vegabréfsáritun til Íslands.

Fyrrgreind ákvörðun er kærð á grundvelli 7. gr. laga um útlendinga og barst kæran fyrir lok kærufrests.

Tekið skal fram að umsókn eiginkonu kæranda um vegabréfsáritun var unnin samhliða þessari og er fjallað um hana í úrskurði kærunefndar nr. 394/2024.

Lagagrundvöllur

Í máli þessu gilda einkum ákvæði laga um útlendinga nr. 80/2016, reglugerð um útlendinga nr. 540/2017, ákvæði stjórnsýslulaga nr. 37/1993, reglugerð um vegabréfsáritanir nr. 795/2022, Schengen-samningurinn og verklagsreglur þess samnings.

II. Málsatvik og málsmeðferð

Með umsókn, dags. 20. febrúar 2024, óskaði kærandi eftir vegabréfsáritun til Íslands og Schengen-svæðisins fyrir 15 daga dvöl frá 3. júní til 17. júní 2024. Umsókn kæranda var synjað með ákvörðun Útlendingastofnunar, dags. 22. mars 2024. Hinn 28. mars barst kærunefnd kæra frá kæranda. Frekari gögn voru lögð fram með tölvubréfum, dags. 2. og 4. apríl 2024.

III. Málsástæður og rök kæranda

Kærandi og eiginkona hans sendu inn sameiginlega greinargerð til kærunefndar. Kærandi byggir á því að allar bókanir fyrir fyrirhugað ferðalag til Íslands séu raunverulegar. Þannig myndi kærandi tapa fjármunum ef vegabréfsáritun fæst ekki. Þá hafi sonur kæranda og tengdadóttir fengið vegabréfsáritun á grundvelli sömu bókana. Kærandi byggir á því að hann hafi ekki svarað símtölum frá sendiráði Íslands þar sem Indverjar fái mikið af símtölum í sviksamlegum tilgangi. Því svari hann ekki símtölum frá óþekktum símanúmerum. Sendiráðið hafi hringt í son kæranda sem hafi látið kæranda vita af því að sendiráðið hefði ekki náð í hann í gegnum síma. Kærandi hafi eftir þetta ekki fengið nein símtöl þrátt fyrir að hafa sjálfur haft samband við sendiráðið og fengið þær upplýsingar að hann þyrfti að sýna biðlund þar til fulltrúi sendiráðsins myndi hafa samband við hann. Kærandi hafi síðan móttekið synjun á umsókn sinni 27. mars 2024. Til stuðnings raunverulegum tilganir kæranda um að ferðast um Ísland tók hann fram að hann væri auðugur, hefði búið og starfað í mörgum ríkjum og þau hjónin hafi fengið vegabréfsáritanir inn á Schengen-svæðið og víðar. Kærandi tók fram að synjun á umsókn þeirra hjóna hafi valdið vonbrigðum þar sem fjölskyldan hyggist ferðast saman til Íslands. Kvaðst kærandi geta tryggt að hann myndi svara í símann fengi hann uppgefið tímabil innan hvers sendiráðið hygðist hringja í hann.

Ný fylgigögn voru lögð fram á kærustigi en í ljósi niðurstöðu úrskurðarins verður ekki tekin afstaða til þeirra.

IV. Niðurstaða kærunefndar útlendingamála

Samkvæmt 1. mgr. 20. gr. laga um útlendinga þurfa útlendingar að hafa vegabréfsáritun til að koma hingað til lands, nema annað sé ákveðið í reglum sem ráðherra setur. Ríkisborgarar Indlands þurfa vegabréfsáritun til Íslands, sbr. viðauka 8 við reglugerð um vegabréfsáritanir. Í 6. mgr. 20. gr. laga um útlendinga koma fram skilyrði til útgáfu vegabréfsáritunar og í 33. gr. reglugerðar um vegabréfsáritanir er tilgreint hvenær synja skuli um vegabréfsáritun. Heimilt er samkvæmt fyrrgreindri 6. mgr. 20. gr. að veita útlendingi vegabréfsáritun sem gildir á öllu Schengen-svæðinu ef grunnskilyrðum a - h liða sömu greinar er fullnægt.

Samkvæmt 7. mgr. 20. gr. laga um útlendinga skal vegabréfsáritun ekki veitt ef ástæða er til að vefengja uppgefinn tilgang ferðar útlendings hingað til lands eða réttmæti upplýsinga sem hann hefur veitt. Er þessi regla áréttuð í 8. mgr. ákvæðisins en þar kemur fram að við mat á umsókn um vegabréfsáritun skuli auk þjóðernis taka tillit til félagslegrar stöðu og hættu á að útlendingur dvelji lengur á Schengen-svæðinu en honum er heimilt. Með aðild að Schengen-samstarfinu tókust íslensk stjórnvöld á hendur skyldu til að fylgja samræmdum reglum um útgáfu vegabréfsáritana. Hafa stjórnvöld sem annast afgreiðslu umsókna um vegabréfsáritanir mótað tilteknar verklagsreglur til að styðjast við, byggðar á efnisreglum Schengen-samningsins. Í athugasemdum með frumvarpi til laga um útlendinga kemur fram að við mat á einstökum atriðum sé nauðsynlegt að taka tillit til reynslu og framkvæmdar annarra Schengen-ríkja. Leiði það af eðli samstarfsins að mikilvægt sé að samræmis sé gætt á þessu sviði svo sömu skilyrði gildi um vegabréfsáritanir á Schengen-svæðinu.

Samkvæmt 33. gr. reglugerðar um vegabréfsáritanir skal með fyrirvara um 1. mgr. 25. gr. reglugerðarinnar synjað um vegabréfsáritun í tilteknum tilvikum. Meðal þeirra tilvika sem tilgreind eru í ákvæðinu er ef umsækjandi getur ekki fært rök fyrir tilgangi eða skilyrðum fyrirhugaðrar dvalar sinnar, sbr. ii.-lið a-liðar ákvæðisins, eða ef rökstudd ástæða sé til að draga í efa að fylgiskjöl, sem umsækjandi leggur fram, séu ósvikin eða að innihald þeirra sé rétt, eða áreiðanleika framburðar umsækjanda eða ásetning hans til að yfirgefa yfirráðasvæði aðildarríkjanna áður en vegabréfsáritunin sem sótt er um rennur út, sbr. b-lið ákvæðisins.

Í 21. gr. reglugerðar um vegabréfsáritanir er fjallað um könnun á því hvort komuskilyrði umsækjenda séu uppfyllt og áhættumat. Í 8. mgr. ákvæðisins kemur fram að á meðan á meðferð umsóknar stendur er sendiskrifstofum eða miðlægum yfirvöldum heimild, þegar ástæða þykir til, að taka viðtal við umsækjanda og fara fram á að hann leggi fram viðbótargögn.

Synjunarform Útlendingastofnunar er staðlað form sem öll þátttökuríki Schengen-samstarfsins notast við, sbr. viðauki 6 við reglugerð um vegabréfsáritanir. Í forminu er hægt að merkja við reiti á bilinu 1-17, þ.e. ástæður þess að umsóknum sé synjað. Í ákvörðun í máli kæranda er merkt í reit 10, þ.e. að upplýsingarnar sem veittar voru um tilgang og skilyrði fyrirhugaðrar dvalar voru ekki áreiðanlegar. Ákvörðuninni fylgdu viðbótarathugasemdir, þar sem fram kemur að ferðaáætlun hafi verið óraunhæf. Þá hafi ekki náðst samband við kæranda í gegnum síma þrátt fyrir ítrekaðar tilraunir fulltrúa utanríkisþjónustunnar. Uppfyllti kærandi þar með ekki skilyrði 20. gr. laga um útlendinga sem og 33. gr. reglugerðar um vegabréfsáritanir.

Með vísan til 21. gr. stjórnsýslulaga var kæranda jafnframt leiðbeint um að hann gæti óskað eftir skriflegum rökstuðningi innan 14 daga frá tilkynningu ákvörðunar. Samkvæmt gögnum málsins liggur ekki fyrir skriflegur rökstuðningur vegna ákvörðunar í máli kæranda.

Meðferð umsóknar kæranda fór fram hjá íslenska sendiráðinu í Nýju Delí, sbr. 10. mgr. 20. gr. laga um útlendinga. Þyki skilyrði ekki fyrir hendi til útgáfu áritunar er mál lagt fyrir Útlendingastofnun til ákvörðunar.

Af gögnum málsins verður ráðið að kærandi hafi fengið synjun á umsókn um vegabréfsáritunar árið 2022. Af því tilefni hafi verið ákveðið að taka símaviðtal við kæranda. Í hinni kærðu ákvörðun kom fram í viðbótarathugasemdum að kærandi hafi ekki svarað símtali frá sendiráði Íslands í Nýju Delí þar sem taka átti viðtal við hann vegna umsóknar hans. Í athugasemdum kæranda til kærunefndar kom fram að kærandi hefði ekkert símtal fengið og gaf kærandi upp símanúmer með hverju kærunefndin gæti náð í hann. Símanúmerið sem kærandi gaf kærunefnd er sama símanúmer og hann tilgreindi á umsóknareyðublaði um vegabréfsáritun. Í athugasemdum kæranda til kærunefndar kemur enn fremur fram að sendiráðið hafi hringt í son kæranda sem hafi látið hann vita af því að sendiráðið hefði ekki náð í hann í gegnum síma. Kærandi hafi eftir þetta ekki fengið nein símtöl þrátt fyrir að hafa sjálfur haft samband við sendiráðið og fengið þær upplýsingar að hann þyrfti að sýna biðlund þar til fulltrúi sendiráðsins myndi hafa samband við hann. Af gögnum málsins verður ráðið að fulltrúi utanríkisþjónustunnar hafi án árangurs reynt að ná í kæranda símleiðis, eftir samtal við son hans, í a.m.k. þrígang. Þar sem kærandi svaraði ekki símtölum sendiráðsins svaraði hann heldur ekki þeim spurningum sem átti að bera fram við hann í gegnum síma. Ekki verður bætt úr þeim annmarka á kærustigi. Því er ástæða til að vefengja bæði uppgefinn tilgang ferðar kæranda hingað til lands og réttmæti annarra upplýsinga sem kærandi hafði veitt, sbr. 2. málsl. 7. mgr. 20. gr. laga um útlendinga. Þegar af þeirri ástæðu er ekki tilefni til að fjalla um aðrar málsástæður kæranda.

Úrskurðarorð:

Ákvörðun Útlendingastofnunar er staðfest.

The decision of the Directorate of Immigration is affirmed.

Fyrir hönd kærunefndar útlendingamála,

Valgerður María Sigurðardóttir, varaformaður