Mál nr. 65/2025-Úrskurður

Úrskurðarnefnd velferðarmála

Mál nr. 65/2025

Miðvikudaginn 7. maí 2025

A og B

v/C

gegn

Tryggingastofnun ríkisins

Ú R S K U R Ð U R

Mál þetta úrskurða Rakel Þorsteinsdóttir lögfræðingur, Eva Dís Pálmadóttir lögfræðingur og Björn Jóhannesson lögfræðingur.

Með rafrænni kæru, móttekinni 30. janúar 2025, kærðu A og B, til úrskurðarnefndar velferðarmála ákvörðun Tryggingastofnunar ríkisins frá 26. nóvember 2024 þar sem upphafstími umönnunarmats vegna sonar kærenda, C, var ákvarðaður frá 1. janúar 2024.

I.  Málsatvik og málsmeðferð

Með umsókn 11. nóvember 2024 var sótt um umönnunargreiðslur frá Tryggingastofnun ríkisins frá 1. desember 2024. Með umönnunarmati Tryggingastofnunar ríkisins, dags. 26. nóvember 2024, var umönnun sonar kærenda felld undir 2. flokk, 25% greiðslur, fyrir tímabilið 1. janúar 2024 til 30. apríl 2027. Kærandi sótti um umönnunargreiðslur að nýju frá 1. janúar 2023 með umsókn 3. febrúar 2025. Með umönnunarmati Tryggingastofnunar ríkisins, dags. 20. febrúar 2025, var umönnun sonar kærenda felld undir 2. flokk, 25% greiðslur, fyrir tímabilið 1. mars 2023 til 31. desember 2023.

Kæra barst úrskurðarnefnd velferðarmála 30. janúar 2025. Með bréfi, dags. 4. febrúar 2025, óskaði úrskurðarnefnd eftir greinargerð Tryggingastofnunar ríkisins ásamt gögnum málsins. Með bréfi, dags. 20. febrúar 2025, óskaði Tryggingastofnun ríkisins eftir frávísun málsins með þeim rökum að stofnunin hefði tekið nýja ákvörðun í málinu og samþykkt upphafstíma umönnunargreiðsla frá 1. mars 2023. Óskað var eftir afstöðu kærenda til bréfs Tryggingastofnunar með bréfi úrskurðarnefndar, dags. 24. febrúar 2025. Athugasemdir bárust frá kærendum 25. febrúar 2025. Með bréfi, dags. 26. febrúar 2025, óskaði úrskurðanefndin eftir efnislegri greinargerð frá Tryggingastofnun ríkisins. Með bréfi, dags. 10. mars 2025, barst greinargerð Tryggingastofnunar ríkisins og var hún send kærendum til kynningar með bréfi, dags. 11. mars 2025. Athugasemdir bárust 12. mars 2025 og voru þær sendar Tryggingastofnunar ríkisins til kynningar með bréfi úrskurðarnefndar, dags. 12. mars 2025. Efnislegar athugasemdir bárust ekki.

II.  Sjónarmið kærenda

Í kæru er greint frá því að kærendur hafi 26. nóvember 2024 fengið samþykkta umsókn um umönnunarmat vegna sonar þeirra. Í matinu komi fram að það hafi verið samþykkt frá 1. janúar 2024 til 30. apríl 2027 og að það sé samkvæmt 2. flokki, 25% greiðslur. Gerðar séu athugasemdir við að tímabilið nái einungis aftur til 1. janúar 2024. Það liggi fyrir að sonur kærenda sé og muni ávallt vera einhverfur og umönnunargreiðslur ættu því að ná aftur til fæðingardags hans. Í gegnum hans stuttu ævi hafi kærendur þurft að sækja alls konar þjónustu, sem dæmi þjónustu hjá sjúkraþjálfara, sálfræðingi, talmeinafræðingi, heyrnarmælingar og svo sé ótalin önnur umönnun sem þau hafi þurft að sinna með barn sem glími við skerðingu. Ef ekki verði fallist á að samþykkja greiðslur frá fæðingardegi sonar þeirra sé farið fram á að greiðslur verði samþykktar frá 1. janúar 2023.

Seinni hluta árs 2022 hafi ferli hafist á þáverandi leikskóla sonar kæranda, til að kanna hvort hann gæti verið á einhverfurófinu. Sálfræðingur frá D hafi verið fenginn til að fylgjast með honum á leikskólanum. Í kjölfarið hafi ferli hafist hjá henni þar sem nánari athugun og kannanir hafi farið fram. Í janúar 2023 hafi sálfræðingurinn skilað sínu mati og í kjölfarið hafi verið send tilvísun til Ráðgjafar- og greiningarstöðvarinnar. Kærandi viti satt best að segja ekki hvaða gögnum óskað hafi verið eftir. Það sé sjálfsagt að verða við því að afla frekari gagna ef þess sé óskað.

Í athugasemdum kærenda frá 25. febrúar 2025, kemur fram Tryggingastofnun hafi samþykkt afturvirkar greiðslur frá 1. mars 2023. Kærendur geti ekki sætt sig við þá afgreiðslu og þá aðstoð eða upplýsingar sem þau hafi fengið annars vegar frá velferðarsviði E og hins vegar frá Tryggingastofnun.

Í upphaflegri umsókn kærenda hafi verið óskað eftir greiðslum frá 1. janúar 2024. Það hafi verið gert í samræmi við lélegar ráðleggingar frá starfsmanni velferðarsviðs E sem hafi ráðlagt þeim að sækja ekki lengra aftur í tímann, ella ættu þau í hættu að umsókninni yrði hafnað. Kærendur hafi sent erindi til Tryggingastofnunar 23. janúar 2025 þar sem óskað hafi verið eftir að umsóknin yrði tekin til endurskoðunar og að greiðslur nái annað hvort frá fæðingardegi barns eða frá því tímabili þegar bráðabirgðarmat sálfræðings hafi legið fyrir, þ.e. í janúar 2023.

Fyrsta svar Tryggingastofnunar hafi borist 30. janúar 2025 þar sem kærendum hafi verið bent á að þau þyrftu að kæra málið til úrskurðarnefndar velferðarmála, sem hafi verið gert samdægurs í samræmi við þessar leiðbeiningar. Kærendur hafi fengið póst frá Tryggingastofnun 3. febrúar 2025 þar sem þeim hafi verið bent á að þau þyrftu að sækja aftur um greiðslur og óska eftir afturvirkum greiðslum, það hafi þau gert samdægurs. Á þessum tímapunkti hafi kæran verið komin í ferli.

Í ferlinu hafi komið í ljós að það sé einungis hægt að sækja um tvö ár aftur í tímann. Þar sem að umsóknin hafi verið gerð í febrúar 2025 hafi einungis verið hægt að sækja um frá mars 2023. Sem geti ekki staðist því það sé sannarlega ekki tvö ár aftur í tímann. Þar sem kærendur hafi í upphafi fengið rangar leiðbeiningar frá Tryggingastofnun hafi þau að minnsta kosti orðið af einum mánuði í greiðslur.

Farið sé fram á að þetta verði leiðrétt og að fallist verði á afturvirkar greiðslur frá 1. janúar 2023. Kærendur hafi bæði fengið vafasamar og hreinlega rangar leiðbeiningar og ráðleggingar frá velferðarsviði E og Tryggingastofnun sem þau ættu ekki að þurfa að gjalda fyrir. Þarna sé um að ræða einungis tvo mánuði sem engu að síður skipti fjölskylduna máli. Ekki eingöngu fjárhagslega heldur einnig frá sjónarmiði réttlætis, þ.e.a.s. að það hafi verið þeirra réttur að fá umönnunargreiðslur vegna sonar þeirra frá því að bráðbirgðamat hafi legið fyrir. Kærendur eigi ekki að þurfa að gjalda fyrir misvísandi svör og upplýsingar frá stofnunum ríkisins og sveitarfélags.

III.  Sjónarmið Tryggingastofnunar ríkisins

Í bréfi Tryggingastofnunar ríkisins, dags. 20. febrúar 2025, kemur fram að kæra varði upphafstíma umönnunargreiðslna. Eftir að ákvörðun hafi verið tekin hafi borist ný umsókn um afturvirkar greiðslur í kjölfar tölvupóstsamskipta við starfsmann stofnunarinnar.

Með bréfi, dags. 20. febrúar 2025, hafi ný ákvörðun verið tekin þar sem upphafstími umönnunargreiðslna hafi verið ákveðinn frá 1. mars 2023, þ.e. tvö ár afturvirkt frá nýrri umsókn til 31. desember 2023, þá taki við fyrri ákvörðun stofnunarinnar þar sem umönnunarmat hafi verið samþykkt frá 1. janúar 2024. Tryggingastofnun telji að ákvörðunin sé í samræmi við 1. og 4. mgr. 32. gr. laga um almannatryggingar og 1. og 2. mgr. 55. gr. laganna.

Í greinargerð Tryggingastofnunar ríkisins, dags. 10. mars 2024, kemur fram að kæra varði umönnunarmat sonar kærenda.

Með kæru, dags. 30. janúar 2025, hafi verið kærð ákvörðun Tryggingastofnunar, dags. 26. nóvember 2024, um að ákveða upphafstíma umönnunarmats frá 1. janúar 2024.

Eftir að ákvörðun stofnunarinnar hafi verið kærð hafi borist ný umsókn frá kæranda, þar sem óskað hafi verið eftir umönnunarmati frá 1. janúar 2023. Með bréfi, dags. 20. febrúar 2025, hafi umönnunarmat verið samþykkt frá 1. mars 2023. Í kjölfarið hafi verið óskað eftir efnislegri greinargerð Tryggingastofnunar.

Umönnunargreiðslur séu fjárhagsleg aðstoð við framfærendur fatlaðra og langveikra barna, sem byggi á heimild í 4. gr. laga nr. 99/2007 um félagslega aðstoð. Nánar sé rætt um heimildir og skilyrði greiðslna í reglugerð nr. 504/1997 um fjárhagslega aðstoð við framfærendur fatlaðra og langveikra barna, með síðari breytingum.

Í lagaákvæðinu og í 1. gr. reglugerðarinnar sé það gert að skilyrði fyrir fjárhagslegri aðstoð frá Tryggingastofnun að barn sé haldið sjúkdómi eða andlegri eða líkamlegri hömlun, og að sjúkdómur eða andleg eða líkamleg hömlun hafi í för með sér sannanleg tilfinnanleg útgjöld og sérstaka umönnun eða gæslu.

Í 5. gr. reglugerðarinnar sé skilgreining á fötlunar-eða sjúkdómsstigum. Þar sé tilgreint að fara skuli fram flokkun á erfiðleikum barna út frá umönnun, gæslu og útgjöldum, annars vegar vegna fatlaðra barna og barna með þroska-og atferlisraskanir, og hins vegar vegna sjúkra barna (börn með langvinn veikindi).

Í 6. gr. reglugerðarinnar komi fram að heimilt sé að úrskurða greiðslur í allt að tvö ár aftur í tímann.

Í 13. laga um félagslega aðstoð komi fram að beita skuli IV. kafla A, V. og VI. kafla laga um almannatryggingar við framkvæmd laganna. Í 14. gr. laganna segi að ákvæði laga um almannatryggingar gildi um bætur félagslegrar aðstoðar eftir því sem við eigi, m.a. um kærurétt til úrskurðarnefndar og um hækkun bóta.

Í 1. mgr. 32. gr. laga um almannatryggingar komi fram að réttur stofnist til greiðslna frá og með þeim degi er umsækjandi teljist uppfylla skilyrði til greiðslna og skuli greiðslur reiknaðar frá fyrsta degi næsta mánaðar eftir að greiðsluréttur sé fyrir hendi. Í 4. mgr. 32. gr. laganna segi að greiðslur skuli aldrei ákvarðaðar lengra aftur í tímann en tvö ár frá því að Tryggingastofnun berist umsókn og önnur gögn sem nauðsynleg séu til að unnt sé að taka ákvörðun um rétt til greiðslna og fjárhæð þeirra. Þá segi í 1. mgr. 55. gr. laganna að sækja þurfi um allar greiðslur samkvæmt lögunum. Í 2. mgr. 55. gr. segi að umsóknir skuli vera á eyðublöðum Tryggingastofnunar eða sendar með rafrænum hætti sem stofnunin telji fullnægjandi. Við afgreiðslu umsóknar skuli þess gætt að öll nauðsynleg gögn og upplýsingar liggi fyrir, sbr. 46. gr., svo unnt sé að taka ákvörðun um rétt til greiðslna og fjárhæð þeirra.

Málavextir séu þeir að kærandi hafi sótt um umönnunarmat með umsókn 11. nóvember 2024. Með umsókninni hafi fylgt læknisvottorð, dags. 29. ágúst 2024, og tillaga sveitarfélags, dags. 19. nóvember 2024.

Með bréfi, dags. 26. nóvember 2024, hafi verið samþykkt umönnunarmat skv. 2. flokki, 25% greiðslur vegna drengsins, fyrir tímabilið 1. janúar 2024 til 30. apríl 2027.

Tölvupóstur hafi borist frá kæranda 23. janúar 2025 þar sem fram komi að hann væri ekki sáttur með að greiðslurnar væru afturvirkar frá byrjun árs 2024. Þá hafi komið fram að kærandi vildi áfrýja ákvörðuninni og sækja um afturvirkar greiðslur aftur í tímann. Í svari Tryggingastofnunar, dags. 2. febrúar 2025, hafi kæranda verið bent á að í umsókn hafi verið sótt um frá 1. janúar 2024 og ef óskað sé eftir afturvirkum greiðslum þurfi að sækja um slíkar. Kæranda hafi verið bent á að senda inn nýja umsókn og óska eftir greiðslum í hámark tvö ár frá dagsetningu umsóknar. Áður en starfsmaður Tryggingastofnunar hafi svaraði pósti kæranda 23. janúar 2025 hafi kærandi sent inn nýja fyrirspurn 28. janúar 2024 þar sem hann hafi óskað eftir upplýsingum um hvernig hægt væri að áfrýja ákvörðun stofnunarinnar og því hafi verið svarað með tölvupósti 30. janúar 2025.

Ákvörðun Tryggingastofnunar hafi verið kærð 30. janúar 2025. Ný umsókn um umönnunarmat hafi borist 3. febrúar 2025 og með bréfi, dags. 20. febrúar 2025, hafi umönnunarmat verið samþykkt afturvirkt til 1. mars 2023.

Líkt og fram komi í kæru sé ekki ágreiningur í málinu um umönnunarmat drengsins, en skv. ákvörðun Tryggingastofnunar, dags. 26. nóvember 2024, sé drengurinn með samþykkt umönnunarmat skv. 2. flokki, 25% greiðslur. Ekki sé því talin þörf á að reifa matið á grundvelli læknisvottorðs og tillögu sveitarfélags, en litið verði til umræddra gagna vegna upphafstíma matsins.

Ágreiningur málsins varði upphafstíma umönnunarmats, sem hafi verið ákvarðaður frá 1. janúar 2024 samkvæmt ákvörðun, dags. 26. nóvember 2024, og með nýrri ákvörðun, dags. 20. febrúar 2025, frá 1. mars 2023.

Í umsókn kæranda, dags. 11. nóvember 2024, um umönnunarmat hafi komið fram að sótt væri um frá 1. janúar 2024. Í tillögu að umönnunarmati frá deildarstjóra málefna fatlaðra hjá E, hafi verið lagt til að umönnunarmat drengsins yrði skv. 3. flokki, 35% greiðslur frá 1. janúar 2024 til 31. desember 2029.

Í samræmi við umsókn og tillögu sveitarfélags hafi verið ákveðið að samþykkja greiðslur afturvirkt frá 1. janúar 2024, en skv. 2. flokki, 25% greiðslur.

Tölvupóstur hafi borist frá kæranda 23. janúar 2025, þar sem eftirfarandi hafi m.a. komið fram:

„Við erum ekki alveg sátt við að greiðslurnar eru afturvirkar til byrjunar árs 2024 (e. 01.01.2024). Staðreyndin er sú að við vorum búin að fá bráðabirgðamat frá sálfræðingi töluvert fyrr og í raun hófst allt ferli tengdum honum C mikið fyrr. Þ.a.a. varð hann ekki einhverfur þegar greining átti sér stað, hann hefur auðvitað verið einhverfur allt sitt líf og verður alla sína ævi.

Við viljum því áfrýja þessari ákvörðun og sækja fá afturvirkar greiðslur töluvert aftar í tímann. Hvernig berum við okkur að með það?“

Áður en tölvupóstinum hafi verið svarað hafi kærandi sent inn fyrirspurn í gegnum Mínar síður 28. janúar 2025 um áfrýjunarleið vegna ákvörðunar, sem hafi verið mun styttri fyrirspurn en fyrri tölvupóstur. Þeirri fyrirspurn hafi verið svarað 30. janúar 2025.

Starfsmaður Tryggingastofnunar hafi svarað þann 23. janúar 2025, á eftirfarandi hátt, dags. 3. febrúar 2025:

„Umönnunarmat var gert frá 01.01.2024 þar sem foreldri (A) sendi inn umsókn dagsett 11.11.2024 og sækir um frá 01.01.2024.

Tillaga frá sveitarfélagi barst 19.11.2024 og er lagt til að umönnunarmat verði frá 01.01.2024.

Ef óskað er eftir afturvirkum greiðslum þarf að sækja um það.

Þú getur sent inn nýja umsókn og óskað eftir afturvirkum greiðslum í hámark 2 ár frá dagsetningu umsóknar.

Ekki þarf að senda inn nýtt læknisvottorð.“

Í kjölfarið hafi kærandi sótt um afturvirkar greiðslur með umsókn 3. febrúar 2025 og hafi í athugasemdum verið óskað eftir því að umönnunargreiðslur myndu hefjast frá 1. janúar 2023. Með bréfi, dags. 20. febrúar 2025, hafi verið samþykkt að upphafstími umönnunarmatsins skyldi vera frá 1. mars 2025, tveimur árum afturvirkt frá umsókn kæranda.

Líkt og fram komi í gögnum hafi kærandi upphaflega sótt um umönnunarmat frá 1. janúar 2024, með umsókn 11. nóvember 2024. Þá hafi einnig verið vísað til sama tímabils í tillögu sveitarfélags. Tryggingastofnun hafi því mátt gera ráð fyrir því að sótt væri um umrætt tímabil og hafi samþykkt frá þeim tíma sem sótt hafi verið um.

Varðandi tölvupóstsamskipti, þá hafi kærandi sett fram mun lengri og ítarlegri beiðni í tölvupósti 23. janúar 2025, sem sérfræðingur í barnamálum hjá Tryggingastofnun hafi svarað. Hvað varði seinni fyrirspurn kæranda, hafi kærandi einungis spurt um áfrýjunarleið vegna ákvörðunar stofnunarinnar sem hafi verið svarað 30. janúar 2025, þar sem um hafi verið að ræða almennari fyrirspurn. Ekki verði því talið að um hafi verið að ræða rangar leiðbeiningar líkt og vísað sé til í afstöðu kæranda, þar sem um hafi verið að ræða tvær mismunandi fyrirspurnir, önnur sem hafi farið til sérfræðings í barnamálum og hin hafi verið almennari fyrirspurn.

Þegar kærandi hafi sótt um að nýju með umsókn 3. febrúar 2025 afturvirkt til tveggja ára, hafi verið komnar fram nauðsynlegar upplýsingar fyrir Tryggingastofnunar til að ákvarða greiðslur afturvirkt, en aðeins hafi verið hægt að ákvarða greiðslur tvö ár aftur í tímann, sbr. 4. mgr. 32. gr. laga um almannatryggingar. Bent sé á að samkvæmt ákvæðinu sé ekki heimilt að fara lengra aftur en tvö ár, en í kæru sé vísað til þess að óskað væri eftir því að fá greiðslur allt aftur til 11. apríl 2020, en annars frá 1. janúar 2023. Slíkt hið sama hafi einnig komið fram í svari Tryggingastofnunar, dags. 3. febrúar 2025. Með vísun til framangreinds sé einungis hægt að fara tvö ár aftur frá umsókn og því sé einungis heimilt að samþykkja afturvirkar greiðslur frá 1. mars 2023. Réttur stofnast til greiðslna frá og með þeim degi er umsækjandi teljist uppfylla skilyrði greiðslna og skuli greiðslur reiknaðar frá fyrsta degi næsta mánaðar eftir að greiðsluréttur sé fyrir hendi, skv. 1. mgr. 32. gr. laga um almannatryggingar. Af þeim sökum séu greiðslur samþykktar frá 1. mars 2023 en ekki 1. febrúar 2023.

IV.  Niðurstaða

Mál þetta varðar ákvörðun Tryggingastofnunar ríkisins frá 20. febrúar 2025 þar sem upphafstími umönnunarmats vegna sonar kæranda var ákvarðaður frá 1. mars 2023. Í kæru er krafist að upphafstími umönnunarmats sonar kæranda verði ákvarðaður frá fæðingardegi hans 11. apríl 2020 eða til vara frá 1. janúar 2023.

Ákvæði um umönnunargreiðslur er í 4. gr. laga nr. 99/2007 um félagslega aðstoð. Í 1. mgr. þeirrar lagagreinar segir að Tryggingastofnun ríkisins sé heimilt að taka aukinn þátt í greiðslu sjúkrakostnaðar ef andleg eða líkamleg hömlun barns hafi í för með sér tilfinnanleg útgjöld og sérstaka umönnun eða gæslu. Þá sé heimilt að inna af hendi umönnunargreiðslur til framfærenda barna með alvarleg þroskafrávik, sem jafna megi við fötlun, og barna með alvarleg hegðunarvandamál sem jafna megi við geðræna sjúkdóma.

Í 3. mgr. 4. gr. laga um félagslega aðstoð segir að Tryggingastofnun ríkisins meti þörf samkvæmt ákvæðinu og í 4. mgr. segir að ráðherra setji reglugerð um nánari framkvæmd greinarinnar. Gildandi reglugerð um fjárhagslega aðstoð við framfærendur fatlaðra og langveikra barna er nr. 504/1997, með síðari breytingum.

Samkvæmt 14. gr. laga um félagslega aðstoð gilda lög nr. 100/2007 um almannatryggingar um bætur félagslegrar aðstoðar eftir því sem við á. Þá segir í 2. málsl. 13. gr. laga um félagslega aðstoð að einnig skuli beita IV. kafla A, V. og VI. kafla laga um almannatryggingar við framkvæmd laganna. Við úrlausn þessa máls lítur úrskurðarnefnd velferðarmála til þess sem greinir í 1. mgr. 55. gr. laga um almannatryggingar. Þar segir svo:

„Sækja skal um allar greiðslur samkvæmt lögum þessum.“

Samkvæmt framangreindu eru umönnunargreiðslur ekki sjálfkrafa greiddar af Tryggingastofnun ríkisins heldur verður að sækja sérstaklega um slíkar greiðslur.

Um upphafstíma greiðslna er fjallað í 32. gr. laga um almannatryggingar. Svohljóðandi eru 1. og 4. mgr. ákvæðisins:

„Réttur til greiðslna samkvæmt lögum þessum stofnast frá og með þeim degi er umsækjandi telst uppfylla skilyrði til greiðslna og skulu greiðslur reiknaðar frá fyrsta degi næsta mánaðar eftir að greiðsluréttur er fyrir hendi. Greiðslur falla niður í lok þess mánaðar er greiðslurétti lýkur.

[…]

Greiðslur skulu aldrei ákvarðaðar lengra aftur í tímann en tvö ár frá því að Tryggingastofnun berst umsókn og önnur gögn sem nauðsynleg eru til að unnt sé að taka ákvörðun um rétt til greiðslna og fjárhæð þeirra, sbr. þó 4. mgr. 42. gr.“

Af framangreindu ákvæði verður ráðið að ekki sé heimilt að ákvarða greiðslur lengra aftur í tímann en tvö ár frá því að umsókn og önnur nauðsynleg gögn til að leggja mat á rétt til greiðslna og fjárhæð þeirra berast Tryggingastofnun ríkisins. Þá skulu greiðslur reiknaðar frá fyrsta degi næsta mánaðar eftir að greiðsluréttur er fyrir hendi.

Kærandi sótti fyrst um umönnunargreiðslur með syni sínum með umsókn 11. nóvember 2024 frá 1. janúar 2024 og samþykkti Tryggingastofnun umönnunargreiðslur frá 1. janúar 2024. Sú ákvörðun var kærð til úrskurðarnefndarinnar og í kæru voru gerðar athugasemdir við upphafstímann. Kærandi sótti á ný um umönnunargreiðslur með umsókn 3. febrúar 2025 frá 1. janúar 2023 og samþykkti Tryggingastofnun umönnunargreiðslur frá 1. mars 2023. Tryggingastofnun byggir á því að einungis sé heimilt að samþykkja greiðslur tvö ár aftur í tímann miðað við umsókn frá 3. febrúar 2025 með vísan til 4. mgr. 32. gr. laga um almannatryggingar. Enginn ágreiningur virðist vera um að skilyrði umönnunargreiðslna samkvæmt 4. gr. laga um félagslega aðstoð hafi verið uppfyllt fyrir þann tíma.

Úrskurðarnefnd velferðarmála gerir ekki athugasemdir við að Tryggingastofnun hafi upphaflega ákvarðað greiðslur frá 1. janúar 2024, enda var það í samræmi við umsókn kæranda þar sem einungis var óskað eftir greiðslum frá þeim tíma. Kærendur kærðu aftur á móti þá ákvörðun til úrskurðarnefndarinnar og gerðu kröfur um greiðslur lengra aftur í tímann. Að mati úrskurðarnefndarinnar er ekkert því til fyrirstöðu að kærendur geri slíkar kröfur fyrir nefndinni þrátt fyrir að upphaflega hafi einungis verið óskað eftir greiðslum frá 1. janúar 2024. Samkvæmt 4. mgr. 32. gr. laga um almannatryggingar skulu greiðslur aldrei ákvarðaðar lengra aftur í tímann en tvö ár frá því að Tryggingastofnun berst umsókn og önnur gögn sem nauðsynleg eru til að unnt sé að taka ákvörðun um rétt til greiðslna og fjárhæð þeirra. Í ljósi þess að umsókn og önnur nauðsynleg gögn bárust Tryggingastofnun í nóvember 2024 telur úrskurðarnefndin rétt að miða upphafstíma umönnunarmats sonar kærenda við 1. desember 2022.

Að framangreindu virtu er ákvörðun Tryggingastofnunar ríkisins um upphafstíma umönnunarmats sonar kærenda felld úr gildi. Upphafstími umönnunarmatsins skal vera 1. desember 2022.

Ú R S K U R Ð A R O R Ð

Ákvörðun Tryggingastofnunar ríkisins í máli A og B, um upphafstími umönnunarmats sonar þeirra, C, er felld úr gildi. Upphafstími umönnunarmatsins skal vera 1. desember 2022. 

F.h. úrskurðarnefndar velferðarmála

Rakel Þorsteinsdóttir