Helstu niðurstöður álagningar opinberra gjalda 2026

Í kjölfar álagningar ríkisskattstjóra vegna opinberra gjalda á einstaklinga árið 2026 tók ráðuneytið saman helstu niðurstöður, þar sem tekið er mið af tekjum einstaklinga árið 2025 og eignastöðu þeirra 31. desember 2025.

Um álagningu 2026 og helstu  niðurstöður

Framteljendur í álagningu voru 359.948 og fjölgaði um 5.800 á milli ára. Framteljendur með erlent ríkisfang eru tæplega fjórðungur allra í álagningu.

 

 

• Meðalaldur í álagningu var 45,7 ár. Ef litið er einungis til þeirra sem hafa íslenskt ríkisfang er meðalaldurinn 48,2 ár og hefur hækkað um 1,9 ár seinasta áratuginn

 

• Almennur tekjuskattur nam 282 ma.kr. og fjármagnstekjuskattur 65 ma.kr. Samtals nam tekjuskattur til ríkissjóðs 346 ma.kr og 417 ma.kr rann í útsvar til sveitarfélaga. Hlutfall tekjuskatts til ríkissjóðs var 45,4% á móti 54,6% sem rann til sveitarfélaga.
• Persónuafsláttur nýtist til greiðslu útsvars til sveitarfélaganna og greiðir ríkissjóður að öllu leyti útsvar þeirra sem hafa tekjur undir skattleysismörkum. Persónuafsláttur nýttur til greiðslu útsvars nam 16,2 ma.kr. Útsvar greitt af ríkissjóði nam 3,9 % af heildarútsvarstekjum sveitarfélaga.

• Ríflega 254 þúsund einstaklingar fengu álagðan tekjuskatt og fjölgaði um 4.800 á milli ára. Þá fengu 345 þúsund álagt útsvar. Framteljendur sem höfðu engar tekjur sem falla undir tekjuskatts- og útsvarsstofn voru 15 þúsund. Hlutfall tekjulausra af heildarfjölda lækkaði um 0,1 prósentustig en hlutfall þeirra sem fékk álagðan tekjuskatt hækkaði um 0,2 prósentustig.
• Tekjuskatts- og útsvarsstofn landsmanna hækkaði um 8,4% frá fyrra tekjuári og nam 2.653 ma.kr árið 2025. Stofninn reiknast út frá öllum launum og ígildi launa, hlunnindum, lífeyri frá Tryggingastofnun og lífeyrissjóðum, atvinnuleysisbótum, styrkjum og hvers kyns öðrum greiðslum að teknu tilliti til frádráttarheimilda.
• Af einstaka tekjuliðum hækkuðu laun og hlunnindi um 149 ma.kr eða 7,4%, greiðslur úr lífeyrissjóðum um 36,2 ma.kr (11,8%) og frá Tryggingastofnun um 24,1 ma.kr (12,3%). Atvinnuleysisbætur hækkuðu um 20,2% á milli ára og námu útgreiðslur 30 ma.kr.
• Um 24 ma.kr voru nýttir af séreignarsparnaði til útborgunar á fyrstu fasteign og til niðurgreiðslu höfuðstóls fasteignalána. Á Alþingi er til meðferðar fumvarp þess efnis að hægt verði að nýta séreignarsparnaðarúrræði í allt að tíu ár. Gert er ráð fyrir að úrræðið verði afturvirkt frá og með 1. janúar 2026.

• Þeir sem ekki skiluðu framtali voru um 18.300 (5,1%) einstaklingar og fengu þeir áætlaðan tekjuskattstofn upp á 112 ma.kr að meðtöldu álagi. Það er 4,2% af tekjuskatt- og útsvarsstofni, áþekkt við árið á undan.
• Tekjuskattsþrepin eru þrjú. Um hver áramót hækka þrepamörkin miðað við tólf mánaða breytingu í vísitölu neysluverðs að viðbættu 1% vegna áætlaðar framleiðniaukningar. Milli tekjuáranna 24/25 hækkuðu viðmiðunarfjárhæðir um 5,8%. Skattskyldar tekjur sem hækkuðu umfram það báru aukna skattbyrði frá fyrra ári.  Rúmur helmingur þeirra sem fékk álagðan tekjuskatt greiddi tekjuskatt í fyrsta þrepi eða 53,3%. Um 41,9% greiddi tekjuskatt einungis í öðru þrepinu og 4,8% í efsta þrepinu. Hópurinn sem greiddi tekjuskatt í efsta þrepi taldi ríflega 17 þúsund manns og fjölgaði um 800 milli ára.

• Einstaklingur sem var með einhvern tekjuskattsstofn á aldrinum 25 til 67 ára var að meðaltali með 791.600 kr. í mánaðartekjur. Í efra fjórðungsmarki var tekjuskattsstofn einstaklinga 973.900 kr. á mánuði og í neðra fjórðungsmarki var hann 487.300 kr. á mánuði.

• Fjármagnstekjur námu 355 ma.kr sem reiknuðust á 255.600 einstaklinga og hækkuðu um 10,5 ma.kr (3%) á milli ára. Skipta má fjármagnstekjum í arð, vexti, leigu, söluhagnað og höfundarréttargreiðslur. Vaxtastig á árinu 2025 var að jafnaði lægra en árið á undan og lækkuðu vaxtatekjur heimila um 1,1%. Söluhagnaður lækkaði einnig lítillega (-0,2%) á milli ára og höfundarréttargreiðslur (-4,3%). Á móti hækkaði arður sem er jafnframt stærsti undirliður fjármagnstekna um 6,6% og var alls 135,5 ma.kr og leigutekjur jukust um 10,4%.  
• Álagður fjármagnstekjuskattur nam 65,6 ma.kr. sem er 2,9% aukning frá fyrra ári. Skattleysi einstaklinga til greiðslu fjármagnstekna er 300 þúsund og hjóna og sambúðarfólks 600 þúsund.
• Eins og fyrr segir miðast eignastaða við 31. desember 2025. Heildareignir landsmanna voru metnar á 14.736 ma.kr en á móti þeim eignum námu skuldir 3.529 ma.kr. Verðmæti eigna jókst um 1.478 ma.kr (11,1%) og skuldir jukust um 179 ma.kr. (5,4%). Eigið fé jókst um 1.298 ma.kr og munar þar mest um matsverð fasteigna sem hækkar um 1.200 ma.kr (11,9%) á milli ára.

• Alls áttu 332 þúsund einstaklingar inneign að lokinni álagningu og greiddi ríkissjóður út 35,5 ma.kr út þann 1. júní. Eldri eftistöðvar námu 79 ma.kr þar af 7,5 ma.kr sem var skuldajafnað.  Um er að ræða endurgreiðslur á barnabótum, vaxtabótum og ofgreiddum sköttum.

• Niðurstöður álagningar opinberra gjalda