Nr. 60/2024 Úrskurður

Hinn 18. janúar 2024 er kveðinn upp svohljóðandi

úrskurður nr. 60/2024

í stjórnsýslumáli nr. KNU23110002

 

Kæra [...] á ákvörðun Útlendingastofnunar

 

I.          Kröfur, kærufrestir og kæruheimild

Hinn 1. nóvember 2023 kærði [...] , fd. [...] (hér eftir kærandi), ríkisborgari Venesúela, ákvörðun Útlendingastofnunar, dags. 9. október 2023, um að synja honum um alþjóðlega vernd á Íslandi ásamt því að synja honum um dvalarleyfi á grundvelli 74. gr. laga nr. 80/2016 um útlendinga. Hinn 9. september 2023 var ákvörðun Útlendingastofnunar send talsmanni kæranda með rafrænum hætti.

Fyrrgreind ákvörðun er kærð á grundvelli 7. gr. laga um útlendinga nr. 80/2016. Í ákvæði 7. gr. kemur fram að ákvarðanir Útlendingastofnunar sé heimilt að kæra til kærunefndar útlendingamála innan 15 daga frá því að útlendingi var tilkynnt um ákvörðunina. Kærunefnd barst kæra á ákvörðun í máli kæranda 1. nóvember 2023 en kærufresturinn sem var til 24. september 2023 var þá liðinn. 

Í athugasemdum með kæru tekur talsmaður fram að hann hafi ekki haft ákvörðun Útlendingastofnunar með höndum fyrr en 31. október 2023 af einhverjum óútskýrðum ástæðum. Af þeim sökum sé þess óskað að frestun réttaráhrifa taki gildi. Talsmaður vísar til þess að börn kæranda séu stödd hér á landi ásamt fyrrverandi eiginkonu hans sem hafi einnig óskað eftir alþjóðlegri vernd og bíði eftir niðurstöðu hjá kærunefnd. Yrði kæranda brottvísað en börnum hans veitt alþjóðleg vernd yrði réttur barna kæranda til þess að umgangast báða foreldra óhóflega takmarkaður og jafnvel að engu. Kæranda yrði einnig mikil hætta búin af því að vera sendur aftur til heimalands síns sökum glæpahópa.  Jafnframt yrði að veita kæranda stöðu flóttamans sbr. 36. gr. útlendingalaga með vísan til jafnræðisreglu.

Kærandi krefst þess aðallega að ákvörðun Útlendingastofnunar verði felld úr gildi og að lagt verði fyrir stofnunina að taka mál hans til meðferðar á ný. Einnig er þess krafist að endurkomubanni hans verði hrundið.

II.            Niðurstaða

Í 28. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993 er kveðið á um réttaráhrif þess þegar kæra berst æðra stjórnvaldi að liðnum kærufresti. Þar segir í 1. mgr.:

„Hafi kæra borist að liðnum kærufresti skal vísa henni frá, nema:

1. afsakanlegt verði talið að kæran hafi ekki borist fyrr, eða

2. veigamiklar ástæður mæla með því að kæran verði tekin til meðferðar.“

Í 1. mgr. 28. gr. stjórnsýslulaga er því að finna tvær undantekningarreglur frá þeirri meginreglu laganna að kærumáli skuli vísað frá æðra stjórnvaldi ef kæra berst að liðnum kærufresti. Í athugasemdum með frumvarpi því sem varð að stjórnsýslulögum segir um ákvæðið að í fyrsta lagi sé gerð undantekning þegar afsakanlegt sé að kæra hafi borist að liðnum kærufresti. Hér geti t.a.m. fallið undir ef stjórnvald lætur hjá líða að veita leiðbeiningar um kæruheimild skv. 20. gr. laganna eða veitti rangar eða ófullnægjandi upplýsingar. Í öðru lagi megi taka mál til meðferðar ef veigamiklar ástæður mæli- með því. Við mat á því hvort veigamiklar ástæður mæli með því að kæra verði tekin til meðferðar skuli m.a. litið til hagsmuna aðila máls og hvort mál hafi fordæmisgildi.

Ákvörðun Útlendingastofnunar var sem fyrr segir send talsmanni kæranda með rafrænum hætti, í gegnum Signet transfer, 9. september 2023. Var ákvörðunin því sannanlega birt kæranda þann dag, sbr. 1. mgr. 39. gr. stjórnsýslulaga. Í ákvörðun Útlendingastofnunar var, í samræmi við 2. tölul. 2. mgr. 20. gr. stjórnsýslulaga, gerð grein fyrir kæruheimild, kærufresti og hvert kærandi skyldi beina kæru. Ekki verður séð að þær upplýsingar sem kæranda voru veittar í ákvörðun Útlendingastofnunar varðandi kæru til kærunefndar útlendingamála hafi verið ófullnægjandi eða að leiðbeiningarskyldu hafi ekki verið gætt.

Í 7. gr. laga um útlendinga kemur fram að ákvarðanir Útlendingastofnunar sé heimilt að kæra til kærunefndar útlendingamála innan 15 daga frá því að útlendingi var tilkynnt um ákvörðunina. Kveðið er á um útreikning frests í 1. mgr. 8. gr. stjórnsýslulaga á eftirfarandi hátt: ,,Þar sem kveðið er á um frest í lögum telst sá dagur, sem fresturinn er talinn frá, ekki með í frestinum.“ Samkvæmt þessu var fyrsti dagur kærufrests í máli kæranda 10. september 2023 og var síðasti dagur 15 daga frestsins 24. september. Var kærufrestur því liðinn er kæra barst kærunefnd 1. nóvember 2023. Ljóst er að talsmaður kæranda var meðvitaður um að kærufrestur væri 15 dagar frá birtingu ákvörðunar.

Í kæru kveðst talsmaður ekki hafa haft ákvörðun Útlendingastofnunar með höndum fyrr en 31. október 2023 af einhverjum óútskýrðum ástæðum. Meðal gagna málsins er staðfesting á sendingu skráar í gegnum Signet transfer þar sem móttakandi er skráður talsmaður, með kennitölu og netfangi. Einnig liggur fyrir að staðfesting á því hvenær talsmaður sótti umrædda ákvörðun. Af þeim gögnum verður ekki annað ráðið en að birting ákvörðunar hafi farið fram í samræmi við ákvæði 1. mgr. 39. gr. stjórnsýslulaga. Að mati kærunefndar bera gögn málsins ekki með sér að afsakanlegt hafi verið að kæra hafi borist of seint. Að framangreindu virtu er það niðurstaða kærunefndar að ekki beri að taka kæruna til meðferðar á grundvelli 1. tölul. 1. mgr. 28. gr. stjórnsýslulaga.

Kærunefnd hefur farið yfir gögn málsins, þ.m.t. ákvörðun Útlendingastofnunar í máli kæranda. Að mati nefndarinnar verður hvorki séð af gögnum málsins að um slíkt fordæmisgefandi mál sé að ræða né að hagsmunir kæranda eða almannahagsmunir krefjist þess að málið verði tekið til meðferðar, sbr. 2. tölul. 1. mgr. 28. gr. stjórnsýslulaga, sbr. einnig 42. gr. laga um útlendinga. Kærunefnd hefur í fyrri úrskurðum sínum lagt til grundvallar að aðstæður í heimaríki kæranda hafi farið batnandi að undanförnu og talið endursendingu þangað tæka í tilvikum líkt og í máli kæranda. Að því er varðar umgengni H við börn sín er tekið fram að hann og fyrrverandi eiginkona hans eru ekki í samvistum og mál þeirra bíða enn afgreiðslu kærunefndar. Yrði niðurstaða í þeirra máli sú að þau fengju alþjóðlega vernd þá kann kærandi að geta nýtt sér áritanafrelsi til þess að sinna umgengni að því gefnu að hann nýti sér frest til sjálfviljugrar heimfarar. Þá verður ekki séð að ágallar hafi verið á vinnslu málsins hjá Útlendingastofnun í máli kæranda. Þótt að ákvarðanir er lúta að umsókn um alþjóðlega vernd séu veigamiklar og hagsmunir aðila slíkra mála miklir þá er í 7. gr. laga um útlendinga mælt fyrir um kærufrest til kærunefndar vegna slíkra ákvarðana og verður ekki vikið frá honum nema veigamikil rök mæli með því. Að öðrum kosti væri kærufresturinn til lítils í ljósi eðlis málaflokksins. Kærunefnd vekur athygli á því að kærandi getur lagt fram endurtekna umsókn hjá Útlendingastofnun samkvæmt 35. gr. a laga um útlendinga og lagt fram kröfu um niðurfellingu endurkomubanns.

Að öllu framangreindu virtu er það mat kærunefndar að vísa beri kæru þessari frá nefndinni.

 

Úrskurðarorð:

 

Kæru kærenda á ákvörðunum Útlendingastofnunar er vísað frá.

 

The applicants‘ appeal of the decisions of the Directorate of Immigration is dismissed.

 

Þorsteinn Gunnarsson

 

Þorbjörg I. Jónsdóttir                                                    Sindri M. Stephensen