Úrskurður nr. 174/2025

Hinn 28. febrúar 2025 er kveðinn upp svohljóðandi

úrskurður nr. 174/2025

í stjórnsýslumáli nr. KNU25010090

Kæra [...]

á framkvæmd brottvísunar

I. Kröfur, kærufrestir og kæruheimild

Hinn 23. janúar 2025 lagði [...], fd. [...], ríkisborgari Rússlands (hér eftir kærandi), fram kæru vegna framkvæmdar á úrskurði kærunefndar útlendingamála nr. 336/2023, dags. 8. júní 2023. Samkvæmt fyrirliggjandi gögnum var kærandi flutt með lögreglufylgd frá Íslandi 2. desember 2024, sbr. 7. mgr. 104. gr. laga um útlendinga nr. 80/2016.

Kærandi krefst þess að framkvæmd brottvísunar verði ógild og að henni verði heimiluð áframhaldandi dvöl á Íslandi þar til umsókn hennar um dvalarleyfi hefur verið afgreidd.

Lagagrundvöllur

Í máli þessu koma einkum til skoðunar ákvæði laga um útlendinga nr. 80/2016 ásamt síðari breytingum, reglugerð um útlendinga nr. 540/2017 ásamt síðari breytingum, ákvæði stjórnsýslulaga nr. 37/1993.

II. Málsatvik og málsmeðferð

Kærandi kom hingað til lands 1. desember 2018 og sótti um dvalarleyfi á grundvelli hjúskapar með íslenskum ríkisborgara 6. desember 2018. Útlendingastofnun synjaði umsókninni með ákvörðun, dags. 9. janúar 2020, sem staðfest var með úrskurði kærunefndar útlendingamála nr. 90/2020, dags. 13. mars 2020. Kærandi sótti um dvalarleyfi vegna skorts á starfsfólki 10. september 2020. Útlendingastofnun synjaði umsókninni með ákvörðun, dags. 26. júlí 2021, sem staðfest var með úrskurði kærunefndar útlendingamála nr. 443/2021, dags. 13. október 2021.

Kærandi lagði fram umsókn um alþjóðlega vernd á Íslandi 1. apríl 2022. Kærandi kom í viðtal hjá Útlendingastofnun 9. júní 2022 ásamt löglærðum talsmanni sínum. Með ákvörðun, dags. 24. október 2022, synjaði Útlendingastofnun kæranda um alþjóðlega vernd ásamt því að synja henni um dvalarleyfi á grundvelli mannúðarsjónarmiða samkvæmt 1. mgr. 74. gr. laga um útlendinga. Var sú ákvörðun kærð til kærunefndar útlendingamála 6. nóvember 2022. Með úrskurði kærunefndar nr. 58/2023, dags. 2. febrúar 2023 var ákvörðun Útlendingastofnunar felld úr gildi og lagt fyrir stofnunina að taka mál kæranda til meðferðar á ný. Með ákvörðun Útlendingastofnunar, dags. 15. mars 2023, synjaði Útlendingastofnun kæranda um alþjóðlega vernd ásamt því að synja henni um dvalarleyfi á grundvelli mannúðarsjónarmiða. Var sú ákvörðun kærð til kærunefndar útlendingamála 29. mars 2023. Með úrskurði kærunefndar nr. 336/2023, dags. 8. júní 2023, var ákvörðun Útlendingastofnunar staðfest. Með úrskurðinum var kæranda jafnframt brottvísað og gert að sæta tveggja ára endurkomubanni, sbr. 2. mgr. 98. gr. og 2. mgr. 101. gr. laga um útlendinga. Kæranda var veittur 15 daga frestur til sjálfviljugrar heimfarar, en yfirgæfi hún landið innan frestsins yrði endurkomubann hennar fellt niður. Úrskurðurinn var birtur fyrir kæranda 9. júní 2023. Hinn 15. júní 2023 óskaði kærandi eftir því að réttaráhrifum úrskurðar kærunefndar yrði frestað. Með úrskurði kærunefndar nr. 417/2023, dags. 12. júlí 2023, var beiðni kæranda hafnað. Úrskurðurinn var birtur fyrir kæranda 13. júlí 2023.

Samkvæmt upplýsingaskýrslu heimferða- og fylgdadeildar ríkislögreglustjóra, dags. 14. febrúar 2025, var kærandi handtekin 2. desember 2024 og flutt til Georgíu 3. desember 2024, sbr. 7. mgr. 104. gr. laga um útlendinga, sbr. úrskurð kærunefndar nr. 336/2023. Samkvæmt upplýsingaskýrslunni óskaði kærandi eftir því við komu til Georgíu að fá að dvelja þar í landi á grundvelli tímabundinnar heimildar þar um. Að höfðu samráði við georgísk yfirvöld var orðið við þeirri ósk. Með stjórnsýslukæru, dags. 23. janúar 2025, kærði kærandi framkvæmd handtöku og brottvísunar, dags. 2. desember 2025. Röksemdir og fylgigögn kæranda fylgdu með stjórnsýslukæru.

III. Málsástæður og rök kæranda

Að mati kæranda geti framkvæmd handtöku og brottvísunar ekki talist eðlileg og telur kærandi að framkvæmdin hafi brotið gegn lögum, stjórnarskrá, og skuldbindingum íslenska ríkisins að þjóðarétti. Kærandi telur lögreglu hafa gengið of harkalega fram gegn sér með vísan til meðalhófsreglu stjórnsýsluréttar, sbr. 12. gr. stjórnsýslulaga. Að sögn kæranda hafi verið lokað á samskipti við lögmann með því að setja hana í einangrun. Þá telur kærandi að brotið hafi verið gegn þjóðréttarlegum skuldbindingum íslenska ríkisins með því að flytja kæranda til Georgíu, þar sem hún hafi engin tengsl við landið.

IV. Niðurstaða kærunefndar útlendingamála

Samkvæmt framansögðu er ljóst að flutningur kæranda grundvallaðist á úrskurði kærunefndar nr. 336/2023, sem hafði bindandi áhrif gagnvart kæranda að lögum, sbr. 1. mgr. 20. gr. stjórnsýslulaga. Með úrskurðinum var kæranda veittur frestur til þess að yfirgefa landið sjálfviljug. Ekkert í gögnum málsins bendir til þess að kærandi hafi fylgt þeim fyrirmælum, og því hafi lögreglu verið heimilt að flytja hana úr landi, sbr. 2. málsl. 5. mgr. 104. gr. og 7. mgr. 104. gr. laga um útlendinga.

Samkvæmt 5. málsl. 5. mgr. 104. gr. laga um útlendinga verða ákvarðanir sem varða framkvæmd ekki kærðar sérstaklega. Að framangreindu virtu er kæru þessari vísað frá nefndinni.

Vegna athugasemda um vinnubrögð lögreglu er kæranda bent á að henni sé heimilt að bera umkvartanir um vinnubrögð lögreglu undir nefnd um eftirlit með lögreglu eða héraðssaksóknara, sbr. VII. kafla lögreglulaga nr. 90/1996, telji hún ástæðu til.

Úrskurðarorð:

Kæru kæranda er vísað frá.

The applicant‘s appeal is dismissed.

Valgerður María Sigurðardóttir

Vera Dögg Guðmundsdóttir