Nr. 795/2025 Úrskurður

Hinn 23. október 2025 er kveðinn upp svohljóðandi

úrskurður nr. 795/2025

í stjórnsýslumáli nr. KNU25020070

 

Kæra [...]

1               Kröfur, kærufrestir og kæruheimild

Hinn 14. febrúar 2025 kærði [...], fd. [...], ríkisborgari Íran (hér eftir kærandi), ákvörðun Útlendingastofnunar, dags. 13. febrúar 2025, um að synja henni um langtímavegabréfsáritun á Íslandi.

Af kæru má ráða að kærandi krefjist þess að hin kærða ákvörðun verði felld úr gildi og að fallist verði á beiðni hennar um langtímavegabréfsáritun á grundvelli 1. mgr. 21. gr. laga um útlendinga.

Fyrrgreind ákvörðun er kærð á grundvelli 7. gr. laga um útlendinga nr. 80/2016 og barst kæran fyrir lok kærufrests.

2          Málsmeðferð

Með ákvörðun danskra stjórnvalda fékk kærandi útgefna vegabréfsáritun fyrir Schengen-svæðið 20. nóvember 2024. Áritunin heimilaði kæranda eina komu á Schengen-svæðið og dvöl í allt að 89 daga á tímabilinu 5. desember 2024 til 18. mars 2025. Hinn 7. febrúar 2025 lagði kærandi fram umsókn um langtímavegabréfsáritun fyrir dvöl umfram 90 daga. Umsókn kæranda var lögð fram á Íslandi. Samkvæmt umsókninni var tilgangur dvalar kæranda samvera með sonum sínum, sem væru dvalarleyfishafar á Íslandi. Umsókn kæranda var synjað með ákvörðun Útlendingastofnunar, dags. 13. febrúar 2025. Fram kom í ákvörðuninni að kærandi hefði sótt um dvalarleyfi vegna sérstakra tengsla við landið 8. ágúst 2023 sem enn væri í vinnslu hjá Útlendingastofnun. Að mati Útlendingastofnunar væri ætlun kæranda því að setjast að á landinu og uppfyllti hún því ekki skilyrði 1. mgr. 21. gr. laga um útlendinga. Ákvörðunin var birt fyrir kæranda samdægurs. Með tölvubréfi, dags. 14. febrúar 2025, lagði kærandi fram stjórnsýslukæru og greinargerð vegna málsins. Frekari gögn voru lögð fram með tölvubréfi, dags. 27. febrúar 2025.

3        Málsástæður og rök kæranda

Í greinargerð kæranda kemur fram að hún uppfylli skilyrði langtímavegabréfsáritunar um að vera aðstandandi. Þá þurfi að aðskilja umsóknir hennar um dvalarleyfi og langtímavegabréfsáritun. Hvergi í lögum um útlendinga væri mælt fyrir um að umsókn um dvalarleyfi kæmi í veg fyrir að útlendingi verði veitt langtímavegabréfsáritun. Hefði kærandi ætlað að dvelja umfram lögbundið hámark þá hefði hún einfaldlega sleppt því að sækja um langtímavegabréfsáritun. Þá séu engin sýnileg sönnunargögn sem bendi til þess að hún muni dvelja varanlega á Íslandi, að undanskilinni umsókn um dvalarleyfi.

Að auki hafi kærandi lagt fram tiltekin fylgigögn með umsókn um dvalarleyfi á borð við gögn um eignarhald fasteignar og gögn um fjölskyldutengsl í heimaríki sem bendi til þess að hún muni ekki setjast að á landinu. Málsmeðferð umsóknar hennar um dvalarleyfi hafi farið úr hófi enda hafi umsóknin verið lögð fram í ágúst 2023 en samkvæmt vefsíðu Útlendingastofnunar eigi að taka átta til tíu mánuði að vinna slíka umsókn. Þá séu tafirnar til marks um að synjun umsóknar um langtímavegabréfsáritun hafi verið óréttmæt.

4        Langtímavegabréfsáritun

4.1       Lagagrundvöllur

Í máli þessu gilda einkum ákvæði laga um útlendinga, reglugerðar um útlendinga nr. 540/2017 og stjórnsýslulaga nr. 37/1993.

Í 1. mgr. 21. gr. laga um útlendinga segir að langtímavegabréfsáritun megi veita þegar umsækjandi óskar eftir dvöl umfram 90 daga en tilgangur dvalar sé ekki af ástæðu sem tilgreind sé almennt í dvalarleyfisflokkum og ekki sé ætlun umsækjanda að setjast að á landinu. Vegabréfsáritun samkvæmt ákvæðinu verði ekki veitt til lengri tíma en 180 daga. Þá er nánar fjallað um skilyrði fyrir veitingu langtímavegabréfsáritunar í II. kafla reglugerðar um útlendinga.

Í athugasemdum í frumvarpi því er varð að lögum um útlendinga kemur fram að veita megi langtímavegabréfsáritun að því gefnu að tilgangur dvalar falli ekki undir aðra dvalarleyfisflokka og fullvíst sé að umsækjandinn ætli sér ekki að setjast að á landinu. Ekki er heimilt að endurnýja langtímavegabréfsáritun þannig að gildistími hennar verði lengri en 180 dagar nema í þeim tilvikum þar sem heimilt er að gefa út áritun til lengri tíma. Miðað er við að um sé að ræða samfellda dvöl í allt að 180 daga en eftir það tímamark er almennt skylt að skrá lögheimili á Íslandi og þá myndast jafnframt skattskylda hér á landi.

Samkvæmt 1. mgr. 3. gr. reglugerðar um útlendinga má veita útlendingi langtímavegabréfsáritun að fenginni umsókn og að uppfylltum skilyrðum laga og öðrum skilyrðum reglugerðarinnar. Í 2. mgr. segir að langtímavegabréfsáritun feli í sér heimild til dvalar hér á landi í allt að 90 daga og útlendingur sem sækir um slíka áritun skuli vera staddur hér á landi nema annað sé tekið fram í reglugerðinni. Dvöl útlendings þegar sótt er um slíka áritun skuli vera í samræmi við 49. gr. laga um útlendinga nema annað sé tekið fram. Langtímavegabréfsáritun sé einungis heimilt að gefa út einu sinni á hverju 12 mánaða tímabili. Í 1. mgr. 4. gr. reglugerðarinnar kemur fram að útlendingur sem sækir um langtímavegabréfsáritun skuli hafa náð 18 ára aldri en útlendingur yngri en 18 ára geti fengið slíka áritun í tengslum við áritun foreldris eða forsjármanns.

Í 7. gr. reglugerðar um útlendinga er mælt fyrir um ástæður þess að umsókn um langtímavegabréfsáritun skuli synjað. Í a-lið 1. mgr. 7. gr. reglugerðarinnar kemur fram að umsókn skuli synjað ef ástæða dvalar umsækjanda hér á landi er þess eðlis að honum beri að sækja um dvalar- og/eða atvinnuleyfi. Í d-lið 1. mgr. ákvæðisins kemur fram að umsókn skuli synjað ef dvöl samræmist ekki tilgangi dvalar á grundvelli langtímavegabréfsáritunar og í e-lið ef umsókn uppfyllir með öðrum hætti ekki skilyrði fyrir langtímavegabréfsáritun.

4.2          Niðurstaða

Fyrir liggur að kærandi lagði fram umsókn um langtímavegabréfsáritun til þess að verja lengri tíma á Íslandi með sonum sínum sem dvelja á Íslandi. Útlendingastofnun synjaði umsókninni með þeim rökum að ætlun kæranda væri að setjast að á landinu, enda hefði hún sótt um dvalarleyfi vegna sérstakra tengsla við landið 8. ágúst 2023. Uppfyllti kærandi því ekki lagaskilyrði 1. mgr. 21. gr. laga um útlendinga fyrir útgáfu vegabréfsáritunar.

Líkt og að framan greinir er meðal lagaskilyrða fyrir útgáfu langtímavegabréfsáritunar að ekki sé ætlun umsækjanda að setjast að á landinu. Í athugasemdum við ákvæðið kemur m.a. fram að hugsunin að baki ákvæðinu sé að heimila komu einstaklinga hingað til lands sem ekki vilja setjast hér að en þurfa og vilja dvelja Íslandi í ákveðnum tilgangi sem geti ekki verið grundvöllur dvalarleyfis. Í athugasemdum við 1. mgr. ákvæðisins er nánar rakið að heimilt sé að veita langtímavegabréfsáritun sé fullvíst að umsækjandinn ætli sér ekki að setjast að á landinu. Samkvæmt gögnum málsins sótti kærandi um dvalarleyfi vegna sérstakra tengsla við landið 23. ágúst 2023. Samkvæmt málsferilsyfirliti Útlendingastofnunar var umsóknin til vinnslu hjá stofnuninni þegar hin kærða ákvörðun var tekin en síðar hefur umsókn kæranda um dvalarleyfi verið synjað.

Málatilbúnaður kæranda byggist á því að hún uppfylli skilyrði fyrir útgáfu langtímavegabréfsáritunar og að nauðsynlegt sé að aðskilja umsóknir hennar um dvalarleyfi og langtímavegabréfsáritun. Kemur m.a. fram að engin sýnileg sönnunargögn bendi til þess að hún muni dvelja varanlega á Íslandi, að undanskilinni umsókn um dvalarleyfi.

Með vísan til framangreinds og forsendna Útlendingastofnunar er ljóst að ætlun kæranda með umsókn um dvalarleyfi var að setjast að á landinu. Uppfyllir kærandi því ekki skilyrði 1. mgr. 21. gr. laga um útlendinga og er ákvörðun Útlendingastofnunar um synjun á langtímavegabréfsáritun staðfest.

 

Úrskurðarorð:

Ákvörðun Útlendingastofnunar er staðfest.

The decision of the Directorate of Immigration is affirmed.

 

 

Fyrir hönd kærunefndar útlendingamála,

 

 

 

Valgerður María Sigurðardóttir                                Vera Dögg Guðmundsdóttir