21 nóvember 2025
/
Mál nr. 28/2025. Ákvörðun kærunefndar útboðsmála.
Ákvörðun kærunefndar útboðsmála 18. september 2025
í máli nr. 28/2025:
Vestfirskir verktakar ehf. og
VBF Mjölnir ehf.
gegn
Vegagerðinni og
Leonhard Nilsen & Sønner AS
Lykilorð
Sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar aflétt.
Útdráttur
Fallist var á kröfu V og L um að aflétta sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar, sbr. 2. mgr. 107. gr. og 1. mgr. 110. gr. laga nr. 120/2016 um opinber innkaup.
Með kæru móttekinni hjá kærunefnd útboðsmála 23. júní 2025 kæra Vestfirskir verktakar ehf. og VBF Mjölnir ehf. útboð Vegagerðarinnar nr. VG2025-047, auðkennt ,,Vestfjarðarvegur (60) um Gufudalssveit, brýr á Djúpafjörð við Grónes og Gufufjörð“. Kærendur krefjast þess að felld verði úr gildi ákvörðun varnaraðila um að hafna tilboð kærenda í fyrrgreindu útboði. Þá krefjast kærendur álits á skaðabótaskyldu varnaraðila gagnvart sér og málskostnaðar.
Varnaraðili krefst þess í greinargerð 4. júlí 2025 að sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar verði aflétt. Þá er þess krafist að nefndin hafni öllum kröfum kæranda í endanlegum úrskurði.
Leonhard Nilsen & Sønner AS krefjast þess í greinargerð 7. júlí 2025 að öllum kröfum kæranda verði hafnað og banni við samningsgerð aflétt.
Í þessum hluta málsins verður tekin afstaða til kröfu varnaraðila og Leonhard Nilsen & Sønner AS um að sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar verði aflétt en úrlausn málsins bíður að öðru leyti endanlegs úrskurðar.
I
Í mars 2025 auglýsti varnaraðili útboð nr. VG2025-047, auðkennt ,,Vestfjarðarvegur (60) um Gufudalssveit, brýr á Djúpafjörð við Grónes og Gufufjörð“. Verkið snýr að byggingu tveggja steyptra brúa á Vestfjarðarvegi um Gufudalssveit, annars vegar 58 metra langrar brúar á Djúpafjörð við Grónes og hins vegar um 130 metra langrar brúar á Gufufjörð.
Í grein 1.10 í útboðslýsingu var fjallað um hæfi bjóðenda. Kom þar fram að uppfyllti bjóðandi ekki allar hæfiskröfur útboðsins kynni það að valda því að tilboð hans yrði metið óaðgengilegt og því vísað frá, sbr. 2. mgr. 82. gr. laga nr. 120/2016 um opinber innkaup. Tekið var fram að tveimur eða fleiri fyrirtækjum væri heimilt að standa sameiginlega að tilboði og teldust þau þá bera sameiginlega og óskipta ábyrgð á efndum samnings gagnvart verkkaupa. Þá kom fram að hæfi bjóðanda yrði metið á grundvelli þeirra upplýsinga sem þeir sendu inn með tilboðum sínum, eða gögnum sem varnaraðili hefði áskilið sér rétt til að óska eftir.
Í grein 1.10.3 kom fram að fjárhagsstaða bjóðanda skyldi vera það trygg að hann gæti staðið við skuldbindingar sínar gagnvart kaupanda, sbr. 71. gr. laga um opinber innkaup. Tekið var fram að fyrirtæki væri heimilt eftir því sem við ætti og vegna tiltekins samnings að byggja á fjárhagslegri getu annarra aðila óháð lagalegum tengslum við þá. Í greininni voru taldar upp fjárhagskröfur sem bjóðandi skyldi uppfylla. Á meðal þess var að meðalársvelta fyrirtækis bjóðanda síðastliðin þrjú ár skyldi að lágmarki nema 80% af tilboði bjóðanda, án virðisaukaskatts. Þá skyldi eigið fé bjóðanda „vera jákvætt sem nemur a.m.k. 5% af tilboðsfjárhæð samkvæmt ársreikningi“. Í því efni kom fram að framlagður ársreikningur skyldi vera í samræmi við lög um ársreikninga nr. 3/2006, reglugerðir og settar reikningsskilareglur eftir því sem við ætti, auk þess sem hann skyldi vera án athugasemda um rekstrarhæfi. Einnig kom fram að „[legði] fleiri en einn aðili fram sameiginlegt tilboð [bæru] þeir saman óskipt ábyrgð á að efna skuldbindingar samkvæmt tilboðinu. Allir bjóðendur [skyldu] sýna fram á jákvætt eigið fé skv. ársreikningi. Heimilt [væri] að leggja saman veltu hjá allt að þremur bjóðendum sem [skiluðu] sameiginlegu tilboði til að tilboð [uppfyllti] kröfu um lágmarksveltu.“ Þá voru gerðar nánar tilteknar kröfur um að bjóðendur væru í skilum með opinber gjöld og lífeyrissjóðsiðgjöld starfsmanna. Tekið var fram að bjóðendur skyldu sýna fram á að fjárhagskröfur væru uppfylltar með því að leggja fram „[á]rsreikninga fyrir árin 2022 og 2023“ auk skriflegra yfirlýsinga um skil opinberra gjalda og iðgjalda í lífeyrissjóði.
Tilboð voru opnuð 29. apríl 2025 og bárust fjögur tilboð. Kærendur lögð fram sameiginlegt tilboð, að fjárhæð 1.626.014.020 krónur, og var það lægsta tilboðið sem barst. Leonhard Nilsen & Sønner AS átti þriðja lægsta tilboðið, að fjárhæð 1.852.194.945 krónur.
Með tilboði kærenda fylgdu óendurskoðaðir ársreikningar Vestfirskra verktaka ehf. vegna áranna 2022 og 2023. Samkvæmt ársreikningi félagsins vegna ársins 2022 var eigið fé þess neikvætt um 122.531.222 krónur og neikvætt um 204.482.576 krónur samkvæmt ársreikningi félagsins vegna ársins 2023. Jafnframt fylgdu með tilboðinu óendurskoðaðir ársreikningar VBF Mjölnis ehf. vegna áranna 2022 og 2023 og drög að ársreikningi vegna ársins 2024. Samkvæmt þeim var eigið fé félagsins jákvætt árið 2022 um 30.772.496 krónur og um 63.001.097 krónur á árinu 2023. Samkvæmt drögum að ársreikningi vegna 2024 var eigið fé þess jákvætt um 129.756.881 krónu.
Af gögnum málsins verður ráðið að í kjölfar opnunar tilboða tilkynnti varnaraðili kærendum um að gögn með tilboði þeirra væru ófullnægjandi. Ætti það annars vegar við um gögn sem sýndu fram á verkreynslu bjóðanda og yfirstjórnanda og hins vegar um fjárhagstöðu Vestfirskra verktaka ehf. og bauð varnaraðili kærendum meðal annars að leggja fram ársreikning félagsins fyrir árið 2024 eða, ef hann lægi ekki fyrir, drög að ársreikningi fyrir það ár sem sýndi fram á fjárhagstöðu félagsins. Í kjölfarið hafi kærendur afhent drög að samstæðureikningi Vestfirskra verktaka ehf. og Skeið ehf. vegna ársins 2024, sem sýndi fram jákvætt eigið fé að fjárhæð 52.184.935 krónur. Í tölvupósti varnaraðila til kæranda 15. maí 2025 kom fram að Skeið ehf. væri ekki aðili að tilboðinu og samstæðureikningurinn sýndi ekki fram á fjárhagsstöðu Vestfirskra verktaka ehf. Var kærendum veittur frestur til 20. maí 2025 til að skila fullnægjandi gögnum. Með tölvupósti 19. þess mánaðar sendu kærendur varnaraðila staðfestingu endurskoðanda Vestfirskra verktaka ehf. um að stjórn félagsins og Skeiðs ehf. hefðu samþykkt að sameina félögin undir nafni Vestfirskra verktaka ehf., með gildi frá 1. janúar 2025. Félögin tvö væru í eigu sömu aðila og hefðu starfað náið saman síðustu ár. Þá staðfesti hann að honum hefði verið falið að sjá um vinnu við að sameina félögin. Með tölvupósti kærenda 23. maí 2025 var varnaraðila send drög að ársreikningi Vestfirskra verktaka ehf. fyrir árið 2024, þar sem fram kom að eigið fé þess væri jákvætt um 2.556.155 krónur.
Varnaraðili tilkynnti bjóðendum 12. júní 2025 um að ákveðið hefði verið að velja tilboð Leonhard Nilsen & Sønner AS. Í bréfi varnaraðila kom fram að tilboð kærenda hefði verið metið óaðgengilegt þar sem það uppfyllt ekki kröfu um fjárhagslegt hæfi í grein 1.10.3 í útboðslýsingu, þar sem meðal annars kæmi fram að eigið fé bjóðanda skyldi vera „jákvætt sem nemur a.m.k. 5% af tilboðsfjárhæð samkvæmt ársreikningi og að allir bjóðendur skyldu sýna fram á „jákvætt eigið fé skv. ársreikningi“. Eftir yfirferð gagna væri það niðurstaða varnaraðila að eigið fé Vestfirskra verktaka ehf. væri neikvætt og uppfyllt ekki fyrrgreinda kröfu. Þá kom fram að tilboð bjóðanda sem lagði fram næstlægsta tilboðið væri jafnframt metið óaðgengilegt.
I
Kærendur telja áskilnaði laga nr. 120/2016 um opinber innkaup fyrir stöðvun samningsgerðar ótvírætt fullnægt enda hafi ákvörðun varnaraðila um að hafna tilboði þeirra brotið gegn þeim lögum. Kærendur byggja á því að tilboð þeirra hafi sannarlega fullnægt skilyrðum um fjárhagslegt hæfi í grein 1.10.3 í útboðslýsingu. Kærendur vísa til þess að bjóðanda hafi verið heimilt, eftir því sem við á og vegna tiltekins samnings, að byggja á fjárhagslegri getu annarra aðila óháð lagalegum tengslum við þá. Kærendur tiltaka að þegar félög geri sameiginleg tilboð og séu in solidum ábyrg fyrir efndum sé í reynd byggt á sameiginlegri fjárhagslegri getu þeirra. Þá vísa kærendur til þess að skilyrði sem sett séu fyrir þátttöku fyrirtækja í útboðum, þar á meðal á grundvelli fjárhagsstöðu sbr. 71. gr. laga nr. 120/2016, verði að tengjast efni samnings með málefnalegum hætti og fullnægja kröfum um jafnræði og meðalhóf, sbr. 15. gr. sömu laga. Af þessu leiði að vafa um inntak skilyrða verði að meginstefnu að meta kærendum í hag við úrlausn málsins.
Kærendur byggja á því að þegar vísað sé til þess í kröfum um fjárhagslegt hæfi, í grein 1.10.3 í útboðslýsingu, að eigið fé bjóðanda skuli vera jákvætt sem nemur a.m.k. 5% af tilboðsfjárhæð, sé átt við sameiginlegt eigið fé félaga sem leggja fram sameiginlegt tilboð. Gagnstæður skilningur fæli í sér að gerð væri krafa um að eigið fé félaga sem standa saman að boði þyrfti að vera tvöfalt meira en annarra. Í tilviki tilboðs kæranda nemi 5% viðmiðið um 81,3 milljónum króna. Að virtu eiginfjárhlutfalli kæranda VBF Mjölnis ehf. sé tilskildu eiginfjárhlutfalli náð, en kærendur kveða eigið fé þess félags hafa verið um 134 milljónir króna árið 2024 og um 179 milljónir króna árið 2023. Kröfu um fjárhagslegt hæfi sé því fullnægt óháð stöðu kæranda Vestfirskra verktaka ehf.
Kærendur byggir á því að tilboð þeirra hafi jafnframt uppfyllt kröfu um að eigið fé allra bjóðenda væri jákvætt samkvæmt ársreikningi, enda ljóst að eigið fé Vestfirskra verktaka ehf. hafi verið jákvætt á síðast rekstrarári, þ.e. árið 2024, samkvæmt drögum að árreikningi þess árs, sem varnaraðili hafi kallað sérstaklega eftir. Beri að líta til þess árs enda endurspegli nýjustu tölur best hvernig efnahag félagsins sé fyrirkomið. Byggja kærendur á því að við mat á því hvert eigið fé félagsins er beri að leggja til grundvallar samstæðureikning Vestfirskra verktaka ehf. og Skeiðar ehf. Kærendur kveða Skeið ehf. renna að fullu saman við Vestfirskra verktaka ehf. sem sé yfirtökufélagið og taki við réttindum og skyldum Skeiðar ehf. Samstæðureikningurinn gefi því rétta mynda af efnahag félagsins. Þá byggja kærendur á því að jafnvel þó aðeins sé litið til draga að ársreikningi Vestfirskra verktaka ehf. fyrir árið 2024, sé skilyrði útboðsgagna um jákvætt eigið fé uppfyllt.
Kærendur byggja á því að þar sem fjárhagslegum kröfum til kærenda hafi verið fullnægt, með gögnum sem varnaraðili óskaði eftir, hafi engin efni verið til að hafna tilboði þeirra á þeim grundvelli að það væri ógilt eða óaðgengilegt. Ákvörðun varnaraðila hafi því verið ólögmæt og beri að fella hana úr gildi í endanlegum úrskurði í málinu. Verði ekki fallist á þá kröfu kærenda í endanlegum úrskurði sé það krafa kærenda að nefndin veiti álit sitt á skaðabótaskyldu varnaraðila vegna brota á útboðsreglum.
II
Varnaraðili byggir kröfu sína um afléttingu á banni við samningsgerð á því að tilboð kærenda hafi ekki uppfyllt lágmarkskröfur útboðsins um fjárhagslegt hæfi og hann hafi því ekki átt annan kost en að meta tilboð kærenda óaðgengilegt.
Varnaraðili kveður skilmála útboðsins hafa verið skýra um að kærendum hafi hvorum um sig borið að uppfylla fjárhagskröfu útboðsins um jákvætt eigið fé, sem í tilviki kærenda hafi verið a.m.k. 81.300.701 króna. Í útboðsgögnum hafi hvorki komið fram að heimilt væri að leggja saman eigið fé aðila sem stæðu saman að tilboð til að fullnægja kröfunni, né að kröfunni væri náð ef eigið fé væri jákvætt og fyrrgreindri lágmarksfjárhæð eigin fjár væri náð samanlagt. Varnaraðili bendir á að í grein 1.10.3 í útboðslýsingu hafi komið að ef fleiri en einn aðili legði fram sameiginlegt tilboð bæru þeir saman óskipta ábyrgð á efni skuldbindingar samkvæmt tilboðinu og að allir bjóðendur skyldu sína fram á jákvætt eigið fé. Hins vegar hafi verið tilgreind undantekning frá fjárhagskröfu um meðalársveltu fyrirtækis bjóðanda þannig að heimilt væri að leggja saman veltu hjá allt að þremur bjóðendum sem skiluðu sameiginlegu tilboði. Ef ætlunin hafi verið að láta hið sama gilda við mat á eiginfé eða undanskilja einhvern bjóðanda frá áskildri lágmarksfjárhæð þess hefði borið að tilgreina það á sama hátt með skýrum hætti.
Varnaraðili vísar til þess að samkvæmt afhentum ársreikningum kæranda Vestfirskra verktaka ehf. hafi eigið fé félagsins verið neikvætt árið 2022 og 2023. Í því skyni að ganga enn frekar úr skugga um hvort kröfum um eigið fé væri fullnægt hafi varnaraðili óskað eftir viðbótargögnum um fjárhag félagsins. Kærandi hafi þá lagt fram drög að ársreikningi vegna ársins 2024 þar sem fram kom að eigið fé næmi 2.556.155 krónum. Þá þegar hafi verið ljóst að kærendur uppfylltu ekki lágmarkskröfur útboðsgagna til fjárhagslegs hæfis. Varnaraðili byggir á því að ekki hafi verið heimilt að líta til samrunaársreiknings Vestfirskra verktaka ehf. og Skeiðar ehf., enda hafi Skeið ekki verið aðili að tilboðinu né hafi í tilboðsgögnum verið upplýst um fyrirhugaðan samruna. Ekki sé því unnt að líta til þess ársreiknings enda fæli það í sér breytingar á grundvallarþáttum tilboðsins. Þá sé krafa um lágmarks eigið fé bjóðanda auk þess ekki uppfyllt þótt litið yrði til hans.
Varnaraðili vísar til þess að samkvæmt ársreikningum kæranda VBF Mjölnis ehf. fyrir árin 2022 og 2023 hafi það félag heldur ekki uppfyllt kröfu um að eigið fé næmi a.m.k. 5% af tilboðsfjárhæð, samkvæmt ársreikningum fyrir árin 2022 og 2023. Þrátt fyrir að eigið fé félagsins hafi verið jákvætt um 129,8 milljónir króna samkvæmt drögum að ársreikningi vegna ársins 2024, hafi kærendur ekki uppfyllt kröfur útboðsins þar sem eigið fé kæranda Vestfirskra verktaka ehf. hafi ekki verið nægjanlegt til að uppfylla kröfuna.
Varnaraðili bendir á að útboðið lúti að samningi um stóra og flókna verkframkvæmd þar sem samningsfjárhæð sé yfir milljarður íslenskra króna. Kröfur útboðsgagna um fjárhagstöðu bjóðanda sé því hvorki ósanngjörn né óeðlileg. Þá telur varnaraðili að krafa um jákvætt eigið fé bjóðanda að tiltekinni fjárhæð feli ekki í sér aukna kröfu til þeirra sem standa sameiginlega að útboði, líkt og kærendur haldi fram. Þvert á móti þurfi allir bjóðendur að lúta sömu kröfu en með henni hafi verið leitast við að tryggja að bjóðendur hefðu getu til að efna skyldur samkvæmt samningnum. Þetta sé einnig í samræmi við kröfu varnaraðila um óskipta ábyrgð þar sem við slíkar aðstæður eigi varnaraðili að geta gengið að öðrum hvorum fyrir allri kröfunni.
Varnaraðili telur að kröfur útboðsins hafi verið í samræmi við meginreglur laga um opinber innkaup um jafnræði og meðalhóf auk þess sem mat tilboða hafi verið í samræmi við lögin og skilmála útboðsgagna. Kveðst varnaraðili hafa gætt fyllsta meðalhófs með því að gefa kærendum tækifæri á að koma að frekari skýringum og viðbótarupplýsingum eftir opnun tilboða.
Varnaraðili vísar til meginreglu opinberra innkaupa um að bjóðendur beri ábyrgð á tilboðum sínum. Hann kveður kærendur hvorki hafa leitt í ljós að þeir hafi átt raunhæfa möguleika á að vera valdir né að verulegar líkur séu á broti gegn lögum um opinber innkaup eða reglum settum samkvæmt þeim.
Hagsmunaaðili, Leonhard Nilsen & Sønner AS, byggir kröfu sína um afléttingu á banni við samningsgerð á því að kærendur hafi hvorki sýnt fram á né leitt líkur að því að brotið hafi verið gegn lögum nr. 120/2016 eða reglum settum samkvæmt þeim við umrædd innkaup og að brotin séu þess eðlis að þau geti leitt til ógildingar á ákvörðunum varnaraðila í útboðinu, sbr. 2. mgr. 107. gr. og 1. mgr. 110. gr. fyrrgreindra laga. Vísar hann til þess að Vestfirskir verktakar hafi ekki uppfyllt kröfur útboðslýsingar um fjárhagslegt hæfi sökum þess að eigið fé þess félags var neikvætt samkvæmt ársreikningum 2022 og 2023. Drög sem lögð hafi verið fram af ársreikningi félagsins, annars vegar samstæðureikningur þess og Skeiðs ehf. og hins vegar árreikningur félagsins fyrir árið 2024, uppfylli í engu þær kröfur sem gerðar séu til slíkra reikninga auk þess að bera með sér að vera ranglega útbúnir. Þá uppfylli kærendur ekki það skilyrði útboðsgagna um að eigið fé sé jákvætt sem nemur a.m.k. 5% af tilboðsfjárhæð samkvæmt ársreikningi hvort sem horft sé til eigin fjár hvors kæranda fyrir sig eða sameiginlega. Við það mat sé ekki unnt að líta til draga að ársreikningi kæranda VBF Mjölnis ehf. fyrir árið 2024 þar sem hann uppfylli, líkt og ársreikningar kæranda Vestfirskra verktaka fyrir það ár, ekki skilyrði laga um ársreikninga, reglugerðir og settar reikningsskilareglur. Ljóst sé að krafa um eigið fé sé ekki uppfyllt sé horft til ársreiknings VBF Mjölnis ehf. fyrir árið 2023. Þar að auki sé ekki unnt að horfa eingöngu til eigin fjár VBF Mjölnis ehf., sé ætlunin að byggja á því að horfa skuli til sameiginlegs eigin fjár kærenda, heldur þurfi þá að leggja saman eigið fé. Samanlagt eigið fé kærenda fyrir árið 2023 sé neikvætt sem nemur 141.481.479 krónum. Loks telur Leonhard Nilsen & Sønner AS vafa leika á því hvort kærendur hafi uppfyllt skilyrði útboðslýsingar er varða tæknilegt og faglegt hæfi í grein 1.10.4 í útboðslýsingu.
III
Kæra málsins hafði í för með sér sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar samkvæmt 1. mgr. 107. gr. laga nr. 120/2016. Í 1. mgr. 107. gr. laganna kemur fram að ef ákvörðun um val tilboðs er kærð innan lögboðins biðtíma samkvæmt 86. gr. laganna sé gerð samnings óheimil þar til kærunefnd útboðsmála hefur endanlega leyst úr kærunni. Samkvæmt 2. mgr. sömu greinar getur kærunefnd, hvort heldur að kröfu varnaraðila eða að eigin frumkvæði, ákveðið að aflétta banni við samningsgerð, en við slíka ákvörðun gilda ákvæði 110. gr. laganna eftir því sem við á. Í því felst að einungis á að viðhalda stöðvun hafi verulegar líkur verið leiddar að broti gegn lögum um opinber innkaup eða reglum settum samkvæmt þeim við tiltekin innkaup sem leitt getur til ógildingar ákvörðunar eða annarra athafna varnaraðila.
Kærendur lögðu fram sameiginlegt tilboð í hinu kærða útboði varnaraðila og áttu lægsta tilboðið sem barst, að fjárhæð 1.626.014.020 krónur. Tilboð þeirra var aftur á móti metið óaðgengilegt þar sem kærandi Vestfirskir verktakar ehf. var ekki talinn uppfylla kröfur um fjárhagslegt hæfi, nánar tiltekið kröfur í grein 1.10.3 í útboðslýsingu um að eigið fé bjóðanda skyldi að lágmarki nema 5% af tilboðsfjárhæð samkvæmt ársreikningi og að allir bjóðendur skyldu sýna fram á jákvætt eigið fé samkvæmt ársreikningi. Í sama ákvæði kom fram að bjóðendur skyldu sýna fram á að fjárhagskröfur væru uppfylltar með því að leggja fram ársreikninga fyrir árin 2022 og 2023. Samkvæmt ársreikningum sem lagðir voru fram með tilboði kærenda var eigið fé kæranda Vestfirskra verktaka ehf. neikvætt um 122.531.222 krónur árið 2022 og neikvætt um 204.482.576 krónur árið 2023. Samkvæmt ársreikningum kæranda VBF Mjölnis ehf. var eigið fé félagsins jákvætt árið 2022 um 30.772.496 krónur og um 63.001.097 krónur á árinu 2023. Kærendur lögðu einnig fram með tilboði sínum drög að hluta ársreiknings fyrir árið 2024 þar sem fram kom að eigið fé væri 129.756.881 króna.
Eftir skil tilboða, og með heimild varnaraðila, lögðu kærendur fram drög að ársreikningi kæranda Vestfirskra verktaka ehf. fyrir árið 2024, þar sem fram kom að eigið fé þess væri jákvætt um 2.556.155 krónur. Einnig voru lögð fram drög að samstæðuársreikningi kæranda Vestfirskra verktaka ehf. og Skeiðar ehf. vegna ársins 2024, sem gaf til kynna eigið fé að fjárhæð 52.184.935 krónur, ásamt staðfestingu frá endurskoðanda um að stjórnir Vestfirskra verktaka ehf. og Skeiðs ehf. hefðu samþykkt að sameina félögin undir nafni Vestfirskra verktaka ehf., með gildi frá 1. janúar 2025.
Kærendur byggja á því að framangreind gögn staðfesti að skilyrðum útboðsgagna um eigið fé þeirra sé fullnægt.
Í grein 1.10.3 í útboðslýsingu er kveðið á um að bjóðendur skyldu sýna fram á að kröfur um fjárhagsstöðu væru uppfylltar með því að leggja fram ársreikninga fyrir árin 2022 og 2023. Í tilviki kærenda þurfti eigið fé þeirra að nema að lágmarki 81.300.701 krónu til að uppfylla kröfu um að eigið fé bjóðanda næmi að lágmarki 5% af tilboðsfjárhæð samkvæmt ársreikningi. Ótvírætt er að samkvæmt ársreikningum fyrir árin 2022 og 2023 náði hvorki eigið fé kæranda VBF Mjölnis ehf. né kæranda Vestfirskra verktaka ehf. fyrrgreindu lágmarki. Þá var eigið fé þess síðarnefnda neikvætt samkvæmt ársreikningum. Ekki er unnt að líta svo á, eins og mál þetta liggur fyrir nú, að kærendur hafi getað fullnægt kröfum um fjárhagsstöðu bjóðanda með því að byggja á öðrum ársreikningum en kveðið var á um í útboðslýsingu. Þegar af þeirri ástæðu verður ekki fallist á með kærendum að ákvörðun varnaraðila um að hafna tilboði þeirra sem óaðgengilegu hafi verið ólögmæt.
Að framangreindu virtu, fyrirliggjandi gögnum og málatilbúnaði aðila að öðru leyti þykir mega miða við, eins og mál þetta liggur fyrir nú, að ekki hafi verið leiddar verulegar líkur að broti gegn lögum nr. 120/2016 sem leitt geti til ógildingar ákvörðunar eða annarra athafna varnaraðila. Verður því fallist á kröfu varnaraðila og Leonhard Nilsen & Sønner AS um að aflétta stöðvun samningsgerðar í hinu kærða útboði, sbr. 2. mgr. 107. gr., sbr. 1. mgr. 110. gr. laga nr. 120/2016.
Ákvörðunarorð
Aflétt er stöðvun samningsgerðar vegna útboðs varnaraðila, Vegagerðarinnar, nr. VG2025-047, auðkennt ,,Vestfjarðarvegur (60) um Gufudalssveit, brýr á Djúpafjörð við Grónes og Gufufjörð“.
Reykjavík, 18. september 2025
Reimar Pétursson
Kristín Haraldsdóttir
Auður Finnbogadóttir