Úrskurður félags- og húsnæðismálaráðuneytis 6/2026

Föstudaginn 13. mars 2026 var í félags- og húsnæðismálaráðuneytinu kveðinn upp svohljóðandi

 

ú r s k u r ð u r:

 

Með erindi til félags- og vinnumarkaðsráðuneytis, nú félags- og húsnæðismálaráðuneyti, sbr. forsetaúrskurð nr. 4/2025, um skiptingu Stjórnarráðs Íslands í ráðuneyti, dags. 13. nóvember 2024, kærði Gunnar Gíslason, lögmaður, fyrir hönd MAS Múrverks ehf., kt. 420218-1090, og A, sem er ríkisborgari Albaníu, fd. […], ákvörðun Vinnumálastofnunar, dags. 28. október 2024, um synjun á veitingu tímabundins atvinnuleyfis til handa A í því skyni að starfa hjá MAS Múrverki ehf.

 

Málavextir og málsástæður

Mál þetta varðar ákvörðun Vinnumálastofnunar um synjun á veitingu tímabundins atvinnuleyfis til handa A, sem er albanskur ríkisborgari, í því skyni að ráða sig til starfa hjá MAS Múrverki ehf. Sótt hafði verið um umrætt atvinnuleyfi á grundvelli 8. gr. laga nr. 97/2002, um atvinnuréttindi útlendinga, vegna starfs sem krefst sérfræðiþekkingar.

 

Fyrrnefndri ákvörðun vildu kærendur ekki una og kærðu þeir ákvörðunina til ráðuneytisins með erindi, dags. 13. nóvember 2024. Í erindi kærenda er þess krafist að ákvörðun Vinnumálastofnunar verði felld úr gildi.

 

Í erindi kærenda kemur meðal annars fram að í febrúar 2024 hafi verið sótt um tímabundið atvinnuleyfi fyrir viðkomandi útlending þannig að hann gæti starfað hjá hlutaðeigandi atvinnurekanda sem múrari. Þann 28. október 2024 hafi umsókn kærenda verið synjað með vísan til 7. mgr. 19. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga. Í ákvörðun Vinnumálastofnunar hafi komið fram að stofnuninni hafi borist staðfesting frá háskóla- iðnaðar, og nýsköpunarráðuneyti þess efnis að mat og viðurkenning á starfsréttindum viðkomandi útlendings hafi verið afturkallað þar sem staðfest frumrit af prófgögnum viðkomandi hafi ekki verið afhent ráðuneytinu. Að auki hafi því verið haldið fram í ákvörðun Vinnumálastofnunar að menntastofnunin sem vísað hafi verið til í umsóknargögnum, Akademia Profesionale Vizion, sé ekki viðurkennd menntastofnun í Albaníu og að rökstuddur grunur væri því uppi um að fölsuðum gögnum hafi verið framvísað með umsókn um umrætt atvinnuleyfi.

 

Í erindi sínu benda kærendur á að skv. 7. mgr. 19. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga sé Vinnumálastofnun heimilt að synja um veitingu tímabundins atvinnuleyfis vegna starfa útlendings hjá atvinnurekanda sem áður hafi brotið gegn lögunum. Þá sé Vinnumálastofnun jafnframt heimilt að synja um veitingu tímabundins atvinnuleyfis á grundvelli ákvæðisins þegar útlendingur hefur brotið gegn lögunum, svo sem með því að hafa starfað hér á landi án tilskilins atvinnuleyfis.

 

Í erindi sínu hafna kærendur því mati Vinnumálastofnunar og háskóla- iðnaðar- og nýsköpunarráðuneytisins að umrædd menntastofnun sé ekki viðurkennd í Albaníu sem og því að framlögð gögn séu fölsuð. Að mati kærenda sé rannsókn málsins verulega ábótavant en samkvæmt rannsóknarreglu 10. gr. stjórnsýslulaga, nr. 37/1993, eigi stjórnvald að sjá til þess að stjórnsýslumál séu nægilega upplýst áður en ákvörðun er tekin í því máli. Kærendur byggja á því að málið hafi ekki verið rannsakað með fullnægjandi hætti enda hafi viðkomandi útlendingur sannanlega stundað iðnnám í viðurkenndum skóla í Albaníu. Að mati kærenda beri Vinnumálastofnun að kanna málið frekar, svo sem í því skyni að fá úr því skorið hvort umrædd menntastofnun hafi verið viðurkennd af albönskum yfirvöldum á þeim tíma sem viðkomandi útlendingur hafi stundað þar nám.

 

Kærendur byggja einnig á því að brotið hafi verið gegn andmælarétti þeirra, þar sem Vinnumálastofnun hafi ekki gefið þeim kost á að leggja fram frekari gögn áður en ákvörðun hafi verið tekin í málinu. Að mati kærenda ætti slíkur ágalli einn og sér að leiða til ógildingar ákvörðunar Vinnumálastofnunar.

 

Loks byggja kærendur á því að Vinnumálastofnun hafi ekki haft heimild til að synja umsókn kærenda um tímabundið atvinnuleyfi með vísan til 7. mgr. 19. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga. Telja kærendur ljóst að með vísan til orðalags ákvæðisins, forsögu þess og lögskýringargagna geri ákvæðið ráð fyrir að synja beri um veitingu tímabundins atvinnuleyfis hafi atvinnurekandi eða útlendingur áður brotið gegn lögunum. Að mati kærenda þurfi að stíga varlega til jarðar áður en slíkri heimild sé beitt, enda sé ákvörðun um synjun á tímabundnu atvinnuleyfi íþyngjandi. Telja kærendur að ganga þurfi úr skugga um að atvinnurekandi eða útlendingur hafi brotið gegn lögunum og þurfi þá meira að koma til en órökstuddar grunsemdir. Að mati kærenda sé framangreint skilyrði ekki uppfyllt, enda liggi ekki fyrir með óyggjandi hætti að kærendur hafi áður brotið gegn ákvæðum laga um atvinnuréttindi útlendinga.

 

Erindi kærenda var sent Vinnumálastofnun til umsagnar með bréfi ráðuneytisins, dags. 29. nóvember 2024, og var stofnuninni veittur frestur til 23. desember 2024 til að veita umbeðna umsögn. Þar sem umsögn Vinnumálastofnunar barst ráðuneytinu ekki innan þess frests sem veittur hafði verið ítrekaði ráðuneytið beiðni sína um umsögn með bréfi til stofnunarinnar, dags. 11. febrúar 2025.

 

Í umsögn Vinnumálastofnunar, dags. 28. febrúar 2025, kemur meðal annars fram að sótt hafi verið um tímabundið atvinnuleyfi vegna starfs múrara en samkvæmt reglugerð nr. 940/1999, um löggiltar iðngreinar, sbr. einnig 2. gr. laga nr. 42/1978, um handiðnað, megi þeir einir gegna slíkum störfum á innlendum vinnumarkaði sem hafi til þess gilt starfsleyfi. Fram kemur að kærendur hafi áður sótt um og fengið veitt tímabundið atvinnuleyfi fyrir viðkomandi útlending vegna starfs sem krefst sérfræðiþekkingar, sbr. lög um atvinnuréttindi útlendinga, sem múrari og hafi þá menntunargögn verið lögð fram sem og útgefið starfsleyfi hér á landi. Hafi gildistími fyrrnefnds atvinnuleyfis verið frá 2. mars 2023 til 1. mars 2024. Jafnframt kemur fram í umsögn Vinnumálastofnunar að þann 8. október 2024 hafi stofnuninni borist erindi frá háskóla- iðnaðar og nýsköpunarráðuneyti þess efnis að viðurkenning á starfsréttindum viðkomandi útlendings hafi verið afturkölluð og hafi síðari umsókn kærenda um tímabundið atvinnuleyfi því verið synjað með ákvörðun stofnunarinnar, dags. 28. október 2024. Að mati Vinnumálastofnunar snúist ágreiningur málsins að því hvort rétt hafi verið af stofnuninni að hafna umsókn kærenda um atvinnuleyfi á þeim grundvelli að viðkomandi útlendingur hafi lagt fram fölsuð menntunargögn í því skyni að afla viðurkenningar á starfsréttindum hér á landi sem og í tengslum við umsókn um atvinnu- og dvalarleyfi.

 

Í umsögn sinni bendir Vinnumálastofnun á að stofnuninni sé heimilt að synja um veitingu tímabundins atvinnuleyfis vegna starfa útlendings hjá atvinnurekanda sem áður hefur brotið gegn lögum um atvinnuréttindi útlendinga, sbr. 7. mgr. 19. gr. laganna, en samkvæmt b-lið 1. mgr. 27. gr. laganna varði það sektum eða fangelsi allt að sex mánuðum ef maður af ásetningi eða stórfelldu gáleysi veitir upplýsingar sem eru í verulegum atriðum rangar eða augljóslega villandi þegar sótt er um tímabundið atvinnuleyfi á grundvelli laganna.

 

Í umsögn sinni bendir Vinnumálastofnun jafnframt á að til að gegna lögvernduðu starfi á íslenskum vinnumarkaði þurfi viðkomandi starfsmaður að hafa til þess gilt starfsleyfi samkvæmt reglugerð nr. 940/1999, um löggiltar iðngreinar, sbr. 2. gr. laga nr. 42/1978, um handiðnað. Skilyrði fyrir viðurkenningu á menntun og starfsreynslu til starfa í löggiltri iðn hér á landi komi fram í reglugerð nr. 585/2011, sbr. 9. gr. laga nr. 26/2010, um viðurkenningu á faglegri menntun og hæfi til starfa hér á landi. Reglugerðin gildi þegar lagt sé mat á hvort ríkisborgari aðildarríkis samningsins um Evrópska efnahagssvæðið uppfylli skilyrði um menntun og starfsreynslu til þess að gegna lögvernduðu starfi hér á landi. Samkvæmt 3. mgr. 2. gr. reglugerðarinnar sé einnig heimilt að beita ákvæðum reglugerðarinnar gagnvart ríkisborgurum annarra ríkja en aðildarríkja samningsins um Evrópska efnahagssvæðið. Þegar óskað sé eftir formlegu mati á námi til starfsréttinda skuli sækja um hjá Enic-Naric skrifstofunni um viðurkenningu til að gegna starfi, sbr. 3. mgr. 1. gr. reglugerðarinnar. Þá skuli sá sem óski eftir leyfi til að veita þjónustu á sviði löggiltrar iðngreinar gefa skriflega yfirlýsingu til háskóla-, iðnaðar- og nýsköpunarráðuneytis í samræmi við 5. gr. laga um viðurkenningu á faglegri menntun og hæfi til starfa hér á landi, nr. 26/2010, skv. 1. mgr. 5. gr. reglugerðarinnar

 

Þá kemur fram í umsögn Vinnumálastofnunar að í máli þessu hafi viðkomandi útlendingur fengið viðurkenningu á starfsréttindum og útgefið starfsleyfi múrara hér á landi þann 23. febrúar 2023. Fram kemur að þann 15. apríl 2024 hafi Vinnumálastofnun borist erindi frá háskóla- iðnaðar- og nýsköpunarráðuneyti þess efnist að ráðuneytið hafi tilkynnt hlutaðeigandi aðilum um fyrirhugaða afturköllun starfsleyfa allra einstaklinga sem hafi lagt fram menntunargögn frá Akademia Profesionale VIZION. Þá hafi Vinnumálastofnun borist erindi frá sama ráðuneyti þann 8. október 2024 þess efnis að mat og viðurkenning á starfsréttindum viðkomandi útlendings hafi verið afturkallað í ljósi þess að viðkomandi hafi ekki orðið við beiðni ráðuneytisins um afhendingu á staðfestu frumriti af prófgögnum sínum. Jafnframt kemur fram í erindi ráðuneytisins að fyrir liggi, samkvæmt staðfestum gögnum frá stjórnvöldum í Albaníu, dags. 2. maí 2024, að sú menntastofnun sem vísað hafi verið til í umsóknargögnum, Akademia Profesionale VIZION, sé ekki viðurkennd menntastofnun í Albaníu. Einnig hafi komið fram í erindi ráðuneytisins að ráðuneytið hafi þegar tilkynnt framangreint til lögreglu og sýslumannsins á Austurlandi.

 

Í ljósi þess að forsendur fyrir upprunalegu atvinnuleyfi viðkomandi útlendings hafi byggt á framlagningu rangra eða falsaðra gagna hafi það verið niðurstaða Vinnumálastofnunar að hafna þeirri umsókn um tímabundið atvinnuleyfi sem hér um ræðir. Að mati stofnunarinnar liggi fyrir að lögð hafi verið fram röng og villandi gögn í þeim tilgangi að afla viðurkenningar á starfsréttindum iðnaðarmanns sem og dvalar- og atvinnuleyfis hér á landi.

 

Í umsögn Vinnumálastofnunar kemur enn fremur fram að stofnunin hafni því að rannsóknarskyldu skv. 10. gr. stjórnsýslulaga hafi ekki verið sinnt með fullnægjandi hætti við afgreiðslu umsóknar kærenda. Samkvæmt 3. mgr. 25. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga geti Vinnumálastofnun aflað upplýsinga og miðlað þeim að því marki sem stofnuninni sé það heimilt samkvæmt lögum. Í þeim tilvikum þegar Vinnumálastofnun búi ekki yfir upplýsingum sem séu nauðsynlegar að mati stofnunarinnar til að viðhafa eftirlit, sbr. 26. gr. laganna, eða við mat á því hvort ákvæði laganna hafi verði brotin skuli stofnunin óska eftir upplýsingum frá stjórnvöldum sem komi stofnuninni að gagni. Bendir Vinnumálastofnun á að stofnunin teljist ekki lögbært stjórnvald til að staðreyna uppruna eða leggja sjálfstætt mat á hvort menntunargögn séu þess eðlis að skilyrði fyrir veitingu starfsleyfis í löggiltri iðngrein séu uppfyllt. Beri Vinnumálastofnun því með vísan til 25. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga að afla upplýsinga í því sambandi hjá þar til bærum stjórnvöldum. Í máli þessu liggi fyrir að háskóla-, iðnaðar- og nýsköpunarráðuneyti hafi afturkallað viðurkenningu á starfsréttindum viðkomandi útlendings hér á landi og að sýslumaðurinn á Austurlandi hafi jafnframt afturkallað starfsleyfi viðkomandi til að gegna starfi múrara. Þá liggi fyrir staðfesting frá stjórnvöldum í Albaníu þess efnis að Akademia Profesionale VIZION sé ekki viðurkennd menntastofnun í Albaníu. Enn fremur hafi engin frekari gögn eða upplýsingar verið lagðar fram af hálfu kærenda sem styðji við þá fullyrðingu kærenda að viðkomandi útlendingur hafi stundað iðnnám í viðurkenndum skóla í Albaníu.

 

Í umsögn Vinnumálastofnunar kemur fram að það falli í hlut stofnunarinnar að meta hvort skilyrði fyrir veitingu tímabundinna atvinnuleyfa séu uppfyllt hverju sinni. Liggi fyrir að lög um atvinnuréttindi útlendinga hafi verið brotin sé stofnuninni falið að meta hvort tilefni sé til að synja umsókn um tímabundið atvinnuleyfi, þrátt fyrir að önnur skilyrði laganna kunni að vera uppfyllt. Við slíkt mat líti stofnunin til eðlis brotanna en ekki sé skilyrði að fallið hafi dómur sem staðfesti að brot hafi verið framið svo Vinnumálastofnun sé heimilt að taka ákvörðun um synjun á slíkum grundvelli.

 

Loks kemur fram í umsögn Vinnumálastofnunar að það sé mat stofnunarinnar, með hliðsjón af upplýsingum frá Enic-Naric skrifstofunni og háskóla-, iðnaðar og nýsköpunarráðuneytinu, að viðkomandi útlendingur búi ekki yfir þeirri þekkingu sem vísað hafi verið til í umsókn um umrætt atvinnuleyfi. Þá sé viðkomandi nú óheimilt að gegna starfi múrara hér á landi þar sem mat og viðurkenning á starfsréttindum hans sem og starfsleyfi hans sem múrara hafi verið afturkallað af þar til bærum stjórnvöldum. Það sé því mat Vinnumálastofnunar að rétt hafi verið að hafna umsókn kærenda um umrætt atvinnuleyfi með vísan 7. mgr. 19. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga þar sem kærendur hafi áður lagt fram röng, villandi eða fölsuð gögn í þeim tilgangi að afla viðurkenningar á starfsréttindum iðnaðarmanns sem og dvalar- og atvinnuleyfis hér á landi.

 

Með bréfi ráðuneytisins til kærenda, dags. 5. mars 2025, var kærendum gefinn kostur á að koma á framfæri við ráðuneytið athugasemdum við umsögn Vinnumálastofnunar, dags. 28. febrúar 2025, og var frestur veittur til 20. mars 2025.

 

Í svarbréfi kærenda, dags. 18. mars 2025, ítreka kærendur áður fram komin sjónarmið sín í málinu. Þá mótmæla kærendur þeim málsástæðum sem fram komi í umsögn Vinnumálastofnunar. Í svarbréfinu kemur fram að kærendur telji ákvörðun Vinnumálastofnunar fela í sér refsikennd stjórnsýsluviðurlög, enda hafi viðkomandi útlendingi verið synjað um umrætt atvinnuleyfi á þeim grundvelli að hann hafi viðhaft refsiverða háttsemi, sbr. 27.gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga. Kærendur byggja á því að um refsikennd stjórnsýsluviðurlög gildi sömu grundvallarsjónarmið og um aðrar refsingar og stjórnvöld verði því að stíga varlega til jarðar við beitingu þeirra og gæta þess að málsmeðferðarreglum sé fylgt í hvívetna. Svo stjórnvöld geti tekið stjórnvaldsákvörðun um stjórnsýsluviðurlög verði atvik og staðreyndir málsins, sem þýðingu hafi að lögum, að vera sönnuð að mati kærenda. Þá beri stjórnvöldum að mati kærenda að virða meginreglu 2. mgr. 6. gr. mannréttindasáttmála Evrópu og forðast að kveða upp úr að maður hafi gerst sekur um refsiverða háttsemi, áður en, eða án þess, að hann hafi verið fundinn sekur fyrir dómi. Vísa kærendur í því sambandi meðal annars til dóm Mannréttindadómstóls Evrópu í máli nr. 22771/93 máli sínu til stuðnings sem og álits umboðsmanns Alþingis nr. 3786/2003.

 

Í svarbréfi kærenda kemur enn fremur fram að kærendur telji að Vinnumálastofnun hafi með ákvörðun sinni í máli þessu brotið gegn ákvæðum 69. og 70. gr. Stjórnarskrár lýðveldisins Íslands, nr. 33/1944, sbr. einnig 6. og 7. gr. mannréttindasáttmála Evrópu, sbr. lög nr. 62/1994. Árétta kærendur í því sambandi að viðkomandi útlendingur hafi hvorki verið dæmdur til refsingar fyrir brot gegn 27. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga, né haft réttarstöðu sakbornings í tengslum við rannsókn á meintu broti gegn sama ákvæði. Kærendur telji að túlka skuli ákvæðið með þrengjandi lögskýringu, þannig að orðin „hefur brotið gegn lögum þessum“ verði skilin þannig að refsiverð háttsemi hafi verið sönnuð. Að mati kærenda sé slík skýring í samræmi við þær túlkunarreglur að túlka beri vafa um hvort háttsemi varði stjórnsýsluviðurlög borgaranum í hag og að skýra eigi ákvæði sem skerði atvinnufrelsi manna, með einum eða öðrum hætti, þröngt.

 

Niðurstaða

Samkvæmt 1. mgr. 34. gr. laga nr. 97/2002, um atvinnuréttindi útlendinga, er atvinnurekanda og útlendingi sameiginlega heimilt að kæra til ráðuneytisins ákvarðanir Vinnumálastofnunar á grundvelli laganna. Í máli þessu er kærð ákvörðun Vinnumálastofnunar, dags. 28. október 2024, um synjun á veitingu tímabundins atvinnuleyfis vegna starfs sem krefst sérfræðiþekkingar, sbr. 8. gr. laga nr. 97/2002, um atvinnuréttindi útlendinga.

 

Í máli þessu tók Vinnumálastofnun ákvörðun um að synja um veitingu tímabundins atvinnuleyfis, meðal annars með vísan til 7. mgr. 19. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga. Í ákvæðinu er kveðið á um að þrátt fyrir að skilyrði laganna séu uppfyllt sé Vinnumálastofnun heimilt að synja um veitingu tímabundins atvinnuleyfis vegna starfa útlendings hjá atvinnurekanda sem áður hefur brotið gegn lögunum, svo sem með því að hafa áður ráðið útlending til starfa án tilskilins atvinnuleyfis samkvæmt lögunum. Sama á við hafi atvinnurekandi áður ráðið útlending til starfa á grundvelli tímabundins atvinnuleyfis samkvæmt lögunum en ekki greitt honum laun í samræmi við gildandi kjarasamning í viðkomandi starfsgrein á því svæði þar sem vinna starfsmannsins fór fram eða ekki staðið skil á staðgreiðslu skatta og/eða tryggingagjaldi lögum samkvæmt. Jafnframt gildir hið sama ef um er að ræða útlending sem áður hefur brotið gegn lögunum, svo sem með því að hafa ráðið sig til starfa hér á landi án tilskilins atvinnuleyfis samkvæmt lögunum.

 

Í athugasemdum við 56 gr. frumvarps þess er varð að 7. mgr. 19. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga, sbr. lög nr. 75/2018, um breytingu á lögum um réttindi og skyldur erlendra fyrirtækja sem senda starfsmenn tímabundið til Íslands og starfskjör starfsmanna þeirra og fleiri lögum (vernd réttinda á vinnumarkaði, EES-mál), kemur meðal annars fram að gert sé „ráð fyrir að tekið verði fram í ákvæðinu að þrátt fyrir að skilyrði laganna séu uppfyllt sé Vinnumálastofnun heimilt að synja um veitingu tímabundins atvinnuleyfis vegna starfa útlendings hjá atvinnurekanda sem áður hefur brotið gegn ákvæðum laganna. Í þessu sambandi er átt við hvers konar brot gegn ákvæðum laganna, svo sem ef áður hefur komið í ljós við eftirlit Vinnumálastofnunar eða annarra aðila sem fara með eftirlit á innlendum vinnumarkaði að atvinnurekandi hafi ráðið útlending til starfa án tilskilins atvinnuleyfis samkvæmt lögunum. Jafnframt er gert ráð fyrir að hið sama gildi hafi atvinnurekandi áður ráðið útlending til starfa á grundvelli tímabundins atvinnuleyfis samkvæmt lögunum en ekki greitt honum laun í samræmi við gildandi kjarasamning í viðkomandi starfsgrein á því svæði þar sem vinna hlutaðeigandi starfsmanns fór fram eða ekki staðið skil á staðgreiðslu skatta og/eða tryggingargjaldi lögum samkvæmt. Er því ekki gert ráð fyrir að sýna þurfi fram á huglægan ásetning í tengslum við brot heldur verði nægjanlegt að Vinnumálastofnun sýni fram á brot, svo sem með upplýsingum úr staðgreiðsluskrá ríkisskattstjóra eða upplýsingum sem stofnunin aflar í tengslum við lögbundið eftirlit á vinnumarkaði sem og frá öðrum aðilum sem fara með eftirlit á vinnumarkaði.“

 

Þá kemur jafnframt fram að hér sé „ekki um að ræða skyldu Vinnumálastofnunar til að synja um veitingu tímabundinna atvinnuleyfa í öllum tilvikum þegar framangreindar aðstæður eiga við hvað varðar hlutaðeigandi atvinnurekanda og/eða viðkomandi útlending heldur er hér um heimildarákvæði að ræða. Verður því að gera ráð fyrir að Vinnumálastofnun meti í hvert skipti þegar framangreindar aðstæður eiga við hvort nýta beri heimildina en í því sambandi verður jafnframt að gera ráð fyrir að Vinnumálastofnun gæti í störfum sínum að ákvæðum stjórnsýslulaga, svo sem hvað varðar jafnræði og meðalhóf, og gangi þannig ekki en lengra en þörf krefur hverju sinni við nýtingu heimildarinnar.“

 

Líkt og rakið hefur verið hér að framan er nægjanlegt, til að Vinnumálastofnun sé heimilt að synja um veitingu tímabundins atvinnuleyfis á grundvelli 7. mgr. 19. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga, að það komi í ljós við eftirlit stofnunarinnar eða annarra aðila sem fara með eftirlit á innlendum vinnumarkaði að atvinnurekandi hafi brotið gegn lögunum og því ekki gert ráð fyrir að sýna þurfi fram á huglægan ásetning í tengslum við brot. Hvorki í fyrrgreindri 7. mgr. 19. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga né í athugasemdum í frumvarpi því er varð að lögunum er talið upp með tæmandi hætti hvers konar brot kunna að vera um að ræða þannig að ákvæðið geti átt við. Það er mat ráðuneytisins að framvísun skjala sem eru röng eða fölsuð í tengslum við umsókn um tímabundið atvinnuleyfi feli ótvírætt í sér brot á lögum um atvinnuréttindi útlendinga og bendir ráðuneytið í því sambandi á að skv. 24. gr. laganna er heimilt að afturkalla atvinnuleyfi ef útlendingur hefur við umsókn, gegn betri vitund, veitt rangar upplýsingar eða leynt atvikum sem hefðu getað haft verulega þýðingu við leyfisveitinguna. Þá telst það jafnframt brot gegn ákvæði 27. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga ef maður af ásetningi eða stórfelldu gáleysi veitir upplýsingar sem eru í verulegum atriðum rangar eða augljóslega villandi í tengslum við umsókn um tímabundið atvinnuleyfi.

 

Í máli þessu liggur fyrir í gögnum málsins að viðurkenning á menntun og starfsreynslu viðkomandi útlendings til starfa í löggiltri iðn hér á landi hafi verið dregin til baka sem og að starfsleyfi hans sem múrari hér á landi hafi verið afturkallað af þar til bærum aðilum í ljósi þess að sú menntastofnun sem tilgreind er í þeim skjölum sem lágu til grundvallar fyrrnefndu mati á námsgögnum og veitingu starfsleyfis hér á landi sé í raun ekki viðurkennd menntastofnun í Albaníu. Einnig kemur fram í gögnum málsins að þar til bær stjórnvöld hérlendis hafi í tengslum við framangreint meðal annars átt í samskiptum við stjórnvöld í Albaníu sem og sendiráð Albaníu í Stokkhólmi, sem annast mál gagnvart Íslandi. Í ljósi framangreinds er það mat ráðuneytisins að kærendur hafi áður brotið gegn lögum um atvinnuréttindi útlendinga, þar sem fyrrgreind skjöl hafi verið lögð fram í tengslum við fyrri umsókn kærenda um tímabundið atvinnuleyfi.

 

Er það því mat ráðuneytisins að ákvörðun Vinnumálastofnunar um synjun á veitingu umrædds atvinnuleyfis, með vísan til 7. mgr. 19. gr. laga um atvinnuréttindi útlendinga, hafi byggt á málefnalegum sjónarmiðum og að ekki hafi verið gengið lengra en þörf krefur við beitingu ákvæðisins, enda ljóst að vægara úrræði en synjun um veitingu leyfisins hafi ekki verið fyrir hendi.

 

Ú r s k u r ð a r o r ð:

 

Ákvörðun Vinnumálastofnunar, dags. 28. október 2024, um synjun á veitingu tímabundins atvinnuleyfis til handa A í því skyni að starfa hjá MAS Múrverki ehf., skal standa.