10 júní 2026

/

1366/2026. Úrskurður frá 10. júní 2026

Hinn 10. júní 2026 kvað úrskurðarnefnd um upplýsingamál upp svohljóðandi úrskurð nr. 1366/2026 í máli ÚNU 26040021.
 

Kæra og málsatvik

Þann 24. apríl 2026 kærði […] afgreiðslu embættis lögreglustjórans í Vestmanna­eyjum á fyrirspurnum hans, dags. 11. febrúar 2026, um hvort embættið hygðist auglýsa stöðu saksóknarfulltrúa og hvenær embættið hefði síðast auglýst stöðu saksóknarfulltrúa.
 
Lögreglustjórinn í Vestmannaeyjum svaraði kæranda 4. mars 2026 og sagðist ekki geta svarað fyrri hluta fyrirspurnarinnar þar sem engar upplýsingar lægju fyrir um hvort embættið hygðist auglýsa stöðuna. Um síðari hluta fyrirspurnarinnar sagði embættið stöðu saksóknarfulltrúa síðast hafa verið auglýsta í september 2016. Þann 5. mars 2026 óskaði kærandi eftir afriti af auglýsingu embættisins um stöðu saksóknarfulltrúa frá september 2016.
 
Kæranda bárust ekki svör við því erindi og beindi málinu því til úrskurðarnefndar um upplýsinga­mál. Í kæru kemur fram að hann óski svara við báðum hlutum fyrirspurnarinnar, hvort embættið ætli að auglýsa stöðu saksóknarfulltrúa og afriti af auglýsingu frá september 2016.
 

Málsmeðferð

Kæran var kynnt lögreglustjóranum í Vestmannaeyjum þann 27. apríl 2026 og embættinu gefinn kostur á að koma á fram­færi umsögn um fyrri hluta fyrirspurnar kæranda um hvort embættið hefði hug á að auglýsa stöðu saksóknarfulltrúa. Síðari hluti fyrirspurnarinnar var kynntur embættinu sem afgreiðslutöf samkvæmt 3. mgr. 17. gr. upplýsingalaga, nr. 140/2102 og mælst til þess að embættið afgreiddi beiðnina ekki síðar en 4. maí 2026.
 
Umsögn lögreglustjórans í Vestmannaeyjum barst úrskurðarnefndinni 6. maí 2026. Í henni kemur fram að fyrri hluta fyrirspurnar kæranda hafi verið svarað 4. mars 2026 og hann upplýstur um að ekki væri unnt að veita upplýsingar um hvort staða saksóknarfulltrúa yrði auglýst þar sem þær lægju ekki fyrir. Jafnframt hefði kærandi verið upplýstur um að staða saksóknarfulltrúa hefði síðast verið auglýst í september 2016. Þá kemur fram í umsögninni að í kjölfar seinni beiðni kæranda, dags. 5. mars 2026, um afrit af auglýsingunni frá september 2016, hafi verið tekin ákvörðun um að ekki væri skylt að veita kæranda afrit af auglýsingunni þar sem það væri ekki fyrirliggjandi hjá embættinu. Þessi ákvörðun hefði verið skráð í málaskrá embættisins þann 19. mars 2026, Auglýs­ing um starf saksóknarfulltrúa sem auglýst hefði verið í september 2016 hefði ekki verið að finna í skjalasafni embættisins. Auglýsingin hefði verið birt á vefsíðunni starfatorg.is en eftir að umsókn­arfresturinn hefði verið liðinn hefði auglýsingin sjálfkrafa horfið af vefsíðunni.
 
Umsögn lögreglustjórans í Vestmannaeyjum var kynnt kæranda þann 7. maí 2026. Í athuga­semd­um kæranda, dags. 11. maí 2026, kemur fram að hann óski eftir því að nefndin taki báða hluta fyrir­spurnar hans til efnislegrar meðferðar.
 
Óþarft er að rekja nánar það sem fram kemur í gögnum málsins með vísan til 31. gr. stjórnsýslu­laga, nr. 37/1993. Úrskurðarnefndin hefur haft hliðsjón af öllum gögnum málsins við meðferð þess.
 

Niðurstaða

1.

Í máli þessu er deilt um afgreiðslu lögreglustjórans í Vestmannaeyjum á tveimur fyrirspurnum kæranda: annars vegar um upplýsingar um hvort embættið hafi hug á að auglýsa stöðu saksóknar­fulltrúa annars vegar og hins vegar um afrit af auglýsingu fyrir stöðu saksóknarfulltrúa frá septem­ber 2016.
 
Upplýsingaréttur almennings tekur samkvæmt 1. mgr. 5. gr. upplýsingalaga, nr. 140/2012, til aðgangs að fyrir­liggj­andi gögnum sem varða tiltekið mál og aðgangs að tilteknum fyrirliggjandi gögnum. Þegar aðili sem heyrir undir gildis­svið laganna tekur á móti erindi sem ber með sér að vera beiðni um aðgang að gögn­um á hann að athuga hvort fyrir liggi annaðhvort þau gögn sem beinlínis er óskað eftir eða gögn sem innihalda þær upplýsingar sem tilgreindar eru í beiðninni, og taka ákvörðun um hvort aðgangur að gögn­un­um á grundvelli upplýsingalaga verði veittur.
 
Af upplýsingalögum verður ekki leidd sambærileg skylda til að svara erindum sem bera ekki með sér að vera beiðnir um að­gang að gögnum. Ekki er útilokað að skylt kunni að vera að bregðast við slíkum erind­um, sbr. 1. mgr. 7. gr. stjórnsýslulaga, nr. 37/1993, og óskráða leið­beiningar­reglu þess efnis að stjórn­völd­um sé skylt að veita þeim sem til þeirra leita nauð­synlega aðstoð og leið­beiningar varðandi þau mál sem snerta starfssvið þeirra. Hins vegar er það ekki hlutverk úrskurðarnefndar um upp­lýs­inga­­mál að skera úr um rétt beiðanda til að fá svar við slíku erindi, sbr. 3. mgr. 17. gr. upp­lýs­inga­laga, sbr. og 4. mgr. 9. gr. stjórnsýslulaga, eða ágrein­ing um það hvort erindinu hafi verið svarað með full­nægjandi hætti, sbr. 1. mgr. 20. gr. sömu laga, enda byggja framangreindar kæruheimildir á því að beð­ið hafi verið um aðgang að gögnum.
 
Úrskurðarnefndin telur fyrri hluta erindis kæranda til lögreglustjórans í Vestmannaeyjum ekki bera með sér að vera beiðni um fyrirliggjandi gögn í skilningi upplýsingalaga. Af þeim sökum verður þeim hluta kærunnar vísað frá úrskurðar­nefnd­inni. 
 

2.

Eftir stendur að taka afstöðu til réttar kæranda til aðgangs að afriti af auglýsingu um stöðu saksókn­ar­fulltrúa frá september 2016. Lögreglustjórinn í Vestmannaeyjum kveður afrit af auglýsingunni ekki vera fyrirliggjandi hjá embættinu. Auglýsingin hafi verið birt á vefsíðunni starfatorg.is og eftir að umsóknarfresturinn hafi verið liðinn hafi auglýsingin sjálfkrafa horfið af vefsíðunni. Afrit af henni hafi ekki verið varðveitt hjá embættinu.
 
Af 1. mgr. 20. gr. upplýsingalaga leiðir að úrskurðarvald úrskurðarnefndar um upplýsingamál er afmarkað við að fjalla um réttmæti synjunar á beiðni um aðgang að fyrirliggjandi gögnum sam­kvæmt lögunum og synjunar á beiðni um að afhenda fyrirliggjandi gögn á því formi sem óskað er. Það heyrir því ekki undir nefndina að gera athugasemdir við hvernig varðveislu gagna er háttað hjá þeim aðilum sem falla undir upplýsingalög.
 
Í ljósi framangreindra skýringa lögreglustjórans í Vestmannaeyjum hefur úrskurðarnefndin ekki forsendur til annars en að leggja það til grundvallar að gögn sem heyri undir beiðni kæranda séu ekki fyrirliggjandi hjá embættinu, óháð því hvort embættinu kunni að hafa verið skylt að halda gögnum og upplýsingum til haga, sbr. 27. gr. upplýsingalaga og 22. gr. laga um opin­ber skjalasöfn, nr. 77/2014.
 
Með umsögn embættisins til úrskurðarnefndarinnar fylgdi afrit af ákvörðun embættisins um að verða ekki við beiðni kæranda þar sem gögnin væru ekki fyrirliggjandi og ákvörðun hefði verið tekin um að embættinu væri óskylt að svara beiðni kæranda. Eins og málið liggur fyrir úrskurð­ar­nefnd um upplýsingamál er það mat nefndarinnar að sá annmarki á hinni kærðu ákvörðun, að gera kæranda ekki ljóst að beiðni hans væri synjað, teljist ekki nægilega verulegur til að hann leiði til ógild­ingar hennar. Með hliðsjón af öllu framangreindu og því að kærandi hefur nú fengið upplýs­ingar um að beiðni hans sé synjað, er afgreiðsla lögreglustjórans í Vestmanna­eyjum staðfest.
 

Úrskurðarorð

Afgreiðsla embættis lögreglustjórans í Vestmannaeyjum, dags. 6. maí 2026, á beiðni kæranda, […], dags. 5. mars 2026, um aðgang að afriti af auglýsingu um stöðu saksóknar­fulltrúa frá september 2016, er staðfest.
 
Að öðru leyti er kæru […] vísað frá úrskurðarnefnd um upplýsingamál.
 
 
 
 
Trausti Fannar Valsson, formaður
Hafsteinn Þór Hauksson
Sigríður Árnadóttir