Dómsmálaráðuneytið fer með mál sem varða jafnrétti, þar á meðal lög jafna stöðu og jafnan rétt kynjanna (jafnréttislög), lög um jafna meðferð utan vinnumarkaðar, lög um jafna meðferð á vinnumarkaði og lög um kynrænt sjálfræði. Jafnréttisstofa, kærunefnd jafnréttismála og Jafnréttissjóður Íslands heyra einnig undir ráðuneytið. English version
Fréttir
Ísland stendur vel að vígi í alþjóðlegum samanburði þegar kemur að stöðu jafnréttismála. Hér er að finna útlistun á markmiði og inntaki jafnréttislaga ásamt umfjöllun um stöðu jafnréttismála á Íslandi.
Markmið jafnréttislaga er koma í veg fyrir mismunun á grundvelli kyns og koma á og viðhalda jafnrétti og jöfnum tækifærum kynjanna á öllum sviðum samfélagsins.
Fjallað er um málefni hinsegin fólks og réttindamál þeirra, þ.e. bann við mismunun, kynrænt sjálfræði, rétt til hlutlausrar skráningar, rétt til líkamlegrar friðhelgi og samning við Samtökin ´78.
Íslensk stjórnvöld hafa með ýmsum hætti unnið gegn launamisrétti og annarri mismunun á grundvelli kyns á vinnumarkaði, t.d. með lagasetningu, jafnlaunavottun o.fl.
Landsáætlun gegn kynbundnu ofbeldi gagnvart konum 2026-2030. Áætlunin samanstendur af 25 aðgerðum sem skiptast í sjö undirflokka.
Aðgerðaáætlun í málefnum hinsegin fólks er fyrir árin 2026-2029. Aðgerðirnar ná til réttarbóta, vitundarvakningar, rannsókna og fræðslu og koma til framkvæmda á næstu fjórum árum.
Forvarnaáætlun gegn kynbundnu og kynferðislegu ofbeldi meðal barna og ungmenna 2026–2030.
Alþingi samþykkti í upphafi árs 2026 þingsályktun um framkvæmdaáætlun í kynjajafnréttismálum fyrir tímabilið 2026-2029. Áætlunin samanstendur af 41 aðgerð sem skiptast í sex flokka.
Tilgangur Jafnréttissjóðs Íslands er að fjármagna eða styrkja verkefni og rannsóknir sem miða að því að stuðla að jafnrétti kynjanna í íslensku samfélagi og á alþjóðavísu.
Við kynjaða fjárlagagerð er samþættingu kynja- og jafnréttissjónarmiða beitt á fjárlagaferlið á öllum stigum. Takmarkið er að ráðstafanir í ríkisfjármálum styðji við markmið stjórnvalda um jafnrétti kynjanna.
Samkvæmt lögum skal samþætta kynja- og jafnréttissjónarmiða við alla stefnumótun og áætlanagerð hins opinbera. Kynjuð fjárlagagerð er dæmi um slíka vinnu.
Íslensk stjórnvöld taka þátt í norrænu og evrópsku samstarfi á sviði jafnréttismála og beita sér á vettvangi kvennanefndar SÞ. Jafnrétti kynjanna er jafnframt einn af hornsteinum þróunarsamvinnu Íslands.
Markmið jafnréttislaga er að koma í veg fyrir mismunun á grundvelli kyns og koma á og viðhalda jafnrétti og jöfnum tækifærum kynjanna á öllum sviðum samfélagsins. Allar manneskjur skulu eiga jafna möguleika á að njóta eigin atorku og þroska hæfileika sína óháð kyni.
Jafnréttismálin koma þó við sögu innan allra ráðuneyta. Öll ráðuneytin hafa gert jafnréttismat á málefnasviðum og málaflokkum sem þau bera ábyrgð á og hafa þær upplýsingar verið teknar saman í skýrslu um kortlagningu kynjasjónarmiða.
Jafnréttisverðlaun í nafni Vigdísar Finnbogadóttur eru veitt árlega en að verðlaununum standa ríkisstjórn Íslands og Evrópuráðsþingið. Verðlaununum er ætlað að verðlauna einstakling eða samtök sem stuðla að eða styðja með framúrskarandi hætti við valdeflingu kvenna.
Jafnrétti