Hver voru helstu samningsmarkmið Íslands á sviði gjaldmiðilsmála í aðildarviðræðunum árin 2009 - 2013?

Til upplýsingar: Þessi upplýsingamoli var birtur á vef utanríkisráðuneytisins sem hluti af sérstakri upplýsingasíðu sem sett var í loftið í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslu um framhald aðildarviðræðna við Evrópusambandið sem fram fór 29. ágúst 2026. Þjóðaratkvæðagreiðslan, sem haldin var á grunni stefnuyfirlýsingar ríkisstjórnarinnar frá 21. desember 2024, fór þannig að 52,8% Íslendinga hafnaði því að aðildarviðræður við Evrópusambandið yrðu teknar upp að nýju. Já sögðu 47,2% kjósenda en þátttaka í atkvæðagreiðslunni var 82,6%.

--------

Hver voru helstu samningsmarkmið Íslands á sviði gjaldmiðilsmála í aðildarviðræðunum árin 2009 - 2013 og hver var staðan þegar aðildarviðræður voru settar á ís?

Fjallað er um gjaldmiðilsmál í 17. kafla aðildarviðræðna. Kaflinn var opnaður 18. desember 2012. Viðræður stóðu yfir þegar hlé var gert.

Samningsmarkmið Íslands voru: 

• Ísland hyggst taka þátt í Efnahags- og myntbandalaginu sem aðildarríki með undanþágu (þar til efnahagsskilyrði fyrir upptöku evru eru uppfyllt).
• Ísland hyggst uppfylla Maastricht-skilyrðin og taka upp evruna eins skjótt og aðstæður leyfa.

Þátttaka í ERM II gengissamstarfi í minnst tvö ár er forsenda fyrir evruupptöku. Í apríl 2026 uppfyllti Ísland ekki verðbólgu- né vaxtaskilyrðin. Verðbólga þarf að vera undir 2,3% en mældist 4,7% í febrúar. Ávöxtunarkrafa íslenskra ríkisskuldabréfa er um 7% til 10 ára, þarf að vera u.þ.b. 1 prósentustigi lægri til að uppfylla skilyrðið.

Ítarefni:

Nánar um málið í minnisblaði sem utanríkisráðuneytið vann að beiðni utanríkismálanefndar, dags. 17. apríl 2026.

Nánar um gjaldmiðilsmál í samningskafla um efnahags- og peningamál á vef sem tileinkaður var aðildarviðræðunum árin 2009 - 2013.